Ομιλία Γ.Γ. Επικοινωνίας- Ηράκλειο- 3 Απριλίου 2008

Η σημερινή εκδήλωση, στην οποία και σας καλωσορίζω, δεν προέκυψε τυχαία, ούτε αποσπασματικά. Αντίθετα, αποτελεί ένα ακόμα βήμα που έρχεται να συμπληρώσει μια σειρά συντονισμένων δράσεων  της ΓΓΕ-ΓΓΕ, στις οποίες, θα ήθελα να αναφερθώ επιγραμματικά, χωρίς να σας κουράσω. Έτσι, θα γίνει πιο κατανοητή η σκοπιμότητα και η στόχευση της αποψινής διοργάνωσης.

Η ημερίδα «΄Ατομα με αναπηρία και ΜΜΕ» στο Ηράκλειο είναι η δεύτερη από μια σειρά ανάλογων, που έχουμε προγραμματίσει και  πραγματοποιούμε  σε πόλεις της Περιφέρειας. Ήδη στις 5 Μαρτίου έλαβε χώρα η πρώτη στη Θεσσαλονίκη, απόψε η δεύτερη και ακολουθούν άλλες τρεις.

Εντάσσεται στο πλαίσιο μιας σειράς δράσεων που η ΓΓΕ-ΓΓΕ, μετά από πρωτοβουλία του Υπουργού Επικρατείας κ. Θεόδωρου Ρουσόπουλου, υλοποιεί. Αποτελεί δε, συνέχεια και προέκταση της ομώνυμης διεθνούς διημερίδας που έχει θεσμοθετήσει και διοργανώνει κάθε χρόνο η ΓΓΕ-ΓΓΕ από το 2006. Πρόκειται για έναν γόνιμο δημόσιο διάλογο που ήδη έχει αποφέρει καρπούς, με άλλα λόγια, ιδέες, προτάσεις, προβληματισμούς.

Αυτός ο δημόσιος διάλογος αποκτά τώρα και μια γεωγραφική, αν θέλετε, σημειολογία, σε πόλεις της ελληνικής Περιφέρειας.  Επεκτείνουμε τη συζήτηση και καλούμε τους πολίτες των τοπικών κοινωνιών να συμμετέχουν ενεργά. Αυτό, έχω την αίσθηση ότι θα συμβεί και σήμερα εδώ, δικαιώνοντας τις προσδοκίες μας, για κοινωνική ζύμωση, για ενεργή στάση πολιτών, για πλουραλισμό ιδεών και προτάσεων.

Απώτερος στόχος αυτής της διεργασίας: συζητήσεις σαν και τη σημερινή να μην είναι αναγκαίες στην κοινωνία μας. Να μην τις χρειαζόμαστε. Να μην υπάρχουν φαινόμενα κοινωνικών διακρίσεων εις βάρος των ΑΜΕΑ, τα οποία μάλιστα να καλλιεργούνται και από τα ΜΜΕ.

Το ζητούμενο: Τα ΑμεΑ, όπως στον επαγγελματικό και κοινωνικό χώρο κατακτούν την ισότιμη ως πολίτες θέση τους, έτσι και στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης να παρουσιάζονται με το σωστό τρόπο. Χωρίς διαφοροποιήσεις ή και υπερβολές που δεν έχουν βάση. Η μάλλον έχουν μία: την προκατάληψη.

Αποτελεί κοινή διαπίστωση ότι η εικόνα που προβάλλουν τα ΜΜΕ για τα ΑμεΑ δεν είναι ικανοποιητική. Η ειδική Διακομματική Επιτροπή που με εντολή του Π/Θ κ. Κ. Καραμανλή συστάθηκε το 2005, κατέγραψε εμπεριστατωμένα και συνολικά τα θέματα των ΑμεΑ με τον πιο έγκυρο τρόπο, Στις επισημάνσεις της σε σχέση με τα Μέσα υιοθετούσε τη διαπίστωση αυτή. Η έκθεση της Επιτροπής αποτέλεσε για μας ένα ισχυρό έναυσμα, ώστε να ξεκινήσει ένας γόνιμος δημόσιος διάλογος.

 Αφετηρία του υπήρξε η διεθνής διημερίδα «Άτομα με αναπηρία και ΜΜΕ», που πραγματοποιήθηκε τον Ιούνιο του 2006. Η ανταπόκριση από την επιστημονική κοινότητα, τις αναπηρικές οργανώσεις, τους κοινωνικούς φορείς αλλά και τους απλούς πολίτες υπήρξε ιδιαίτερα θετική. Αποτέλεσε ένα πρόσφορο έδαφος για να κατατεθούν απόψεις. Τώρα, έπειτα από τη διοργάνωση δυο συνεδρίων και προετοιμάζοντας το τρίτο, μπορούμε  να υποστηρίξουμε ότι αποτελεί πλέον θεσμό και ένα σημαντικό σημείο αναφοράς.

Στη διαδρομή των 3 περίπου χρόνων συνεπούς ενασχόλησής μας με το θέμα και με την εμπειρία των δυο συνεδρίων στα οποία καταγράφηκαν οι προσεγγίσεις όλων των φορέων, του αναπηρικού κινήματος, των Μέσων και της Πολιτείας έχουν προκύψει συγκεκριμένες διαπιστώσεις. Ειδικότερα : 

-Ο δημόσιος διάλογος για τα θέματα αναπηρίας στην πατρίδα μας πρέπει να προχωρήσει με μεγαλύτερη αποφασιστικότητα

-Η προσβασιμότητα των ΑμεΑ στα ΜΜΕ δεν είναι επαρκής,

-Τα θέματα που τα αφορούν δεν παρουσιάζονται με σωστό τρόπο από τα ΜΜΕ.

-Τα μηνύματα που παράγουν τα ΑμεΑ δεν μεταδίδονται προς την  κοινωνία.

-Οι πολίτες πρέπει να ενημερώνονται συστηματικά για τα ζητήματα αναπηρίας με σκοπό την καταπολέμηση των στερεοτύπων.

-Πρέπει να συνειδητοποιήσουμε όλοι ότι η αναπηρία και γενικότερα η διαφορετικότητα δεν είναι στίγμα. Και δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως στίγμα.. Αλλά, ως ευκαιρία για ανταλλαγή απόψεων , για την αναζήτηση και εύρεση λύσεων που μπορούν να διευκολύνουν την καθημερινότητα των ΑμεΑ. 

Χρειάζεται λοιπόν να αλλάξει η νοοτροπία και να διαμορφωθεί μια νέα κοινωνική συνείδηση. Απαραίτητη προϋπόθεση για την αντιμετώπιση της πρόκλησης αυτής είναι η συμπόρευση του αναπηρικού κινήματος, των Μέσων και της Πολιτείας.

Κατά το χρονικό διάστημα που έχει μεσολαβήσει από το ξεκίνημα της προσπάθειας καταγράφονται ουσιαστικά αποτελέσματα. Και έχουμε έμπρακτα παραδείγματα για αυτό. Μια ιδεολογική ζύμωση συντελείται, στο πλαίσιο του συνεχιζόμενου με συνέπεια διαλόγου. Μεγάλος αριθμός εκδηλώσεων, οργανωμένων από ιδιωτικούς φορείς, πανεπιστημιακά τμήματα, οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης πραγματοποιούνται και αυτού του είδους η κινητικότητα είναι πολύ ελπιδοφόρα.

Θυμίζω τις δράσεις που η ΓΓΕ-ΓΓΕ υλοποιεί:

• Το Διεθνές Συνέδριο πραγματοποιείται σε ετήσια βάση, τον Ιούνιο. Για φέτος η ημερομηνία διεξαγωγής είναι η 23-24/6 Δευτέρα-Τρίτη
• παράλληλα προς το Διεθνές Συνέδριο «ΑμεΑ και ΜΜΕ». κάθε χρόνο, επίσης, διεξάγεται Διεθνές φεστιβάλ ντοκιμαντέρ και αναπηρία «Emotion Pictures», που συνδιοργανώνεται από τη ΓΓΕ-ΓΓΕ και το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου. Φέτος, 21-23 στο νέο Μουσείο Μπενάκη. Το πρώτο φεστιβάλ διοργανώθηκε τον Ιούνιο του 2007. Γνώρισε αξιοσημείωτη καλλιτεχνική επιτυχία και αποδοχή. Ο στόχος αυτής της διοργάνωσης ήταν αφενός να αναδειχθούν θέματα που προάγουν την αποδοχή των ατόμων με αναπηρία και αφετέρου να λειτουργήσει ως έναυσμα για νέους δημιουργούς να ασχοληθούν με το θέμα. Στο πλαίσιο της σημερινής εκδήλωσης θα έχετε την ευκαιρία να δείτε τρεις από τις ταινίες ντοκιμαντέρ που προβλήθηκαν και ξεχώρισαν στο εν λόγω φεστιβάλ.
• Έρευνα της κοινής γνώμης με θέμα την προσβασιμότητα των ΑμεΑ στα ΜΜΕ. Κάθε χρόνο διεξάγεται από το ΙΟΜ. Τα πορίσματα αποστέλλονται στα Μέσα ώστε να αξιολογούνται και να αξιοποιούνται με τις απαραίτητες προσαρμογές στη γλώσσα, στο θέμα και στην εικόνα. Η τρέχουσα έρευνα είναι ποιοτική και ταυτόχρονα και από την πλευρά των ατόμων με αναπηρία.
• Στο σημείο αυτό σημειώνω στοιχεία από την 1^η έρευνα του ΙΟΜ.σε δείγμα 1005 ατόμων τηλεφωνικά από 30.3-3.4.2007 Οι περισσότεροι 55% του δείγματος ενημερώνονται για τα θέματα των ΑμεΑ από το ραδιόφωνο. Ακολουθούν οι εφημερίδες με ποσοστό 50% και έπονται οι τηλεοράσεις με 41%. Το 68% δηλώνει λίγο ή σχεδόν ικανοποιημένο από την αντιμετώπιση των ΑμεΑ από τα ΜΜΕ. Το 44% των ερωτηθέντων κρίνει ότι δεν είναι ενημερωμένο αρκετά και ένα 9% καθόλου. Μόνο το 30% πιστεύει ότι τα ΜΜε ΄έχουν βοηθήσει σε μικρό ή μεγάλο βαθμό στην επίλυση των προλημάτων των ΑμεΑ.
• Εκδόσεις γύρω από τη θεματική των ΑμεΑ: ενδεικτικά αναφέρω ένα δημοσιογραφικό οδηγό με δόκιμους και αδόκιμους όρους για τους επαγγελματίες των ΜΜΕ, αναφορικά με τα ΑμεΑ. Στόχος είναι να λειτουργήσει ως ένα χρηστικό εργαλείο για τους ανθρώπους των ΜΜΕ αλλά και ευρύτερα.

Τα «Πολιτικά γεγονότα» και τα «Φύλλα οικολογίας» ετήσιες εκδόσεις της υπηρεσίας μας, τυπώνονται πλέον, με περιληπτικό περιεχόμενο και σε μορφή Μπράιγ.

• Η έκδοση των Πρακτικών από τα 2 μέχρι σήμερα Διεθνή Συνέδρια. Σε αυτά θα προστεθούν και τα Πρακτικά από τις διάφορες πόλεις της Περιφέρειας με τις ιδιαίτερες απόψεις που θα κατατεθούν από τους τοπικούς εισηγητές και τους συμμετέχοντες. Τα Πρακτικά αξιοποιούνται . Θυμάμαι ότι μια παρέμβαση εισηγητή στη Θεσσαλονίκη, προωθήθηκε στην ΕΣΗΕΑ για να υιοθετηθεί στον Κώδικα επαγγελματικής ηθικής και κοινωνικής ευθύνης των δ/φων μελών της.

- Πρόσφατα η ΓΓΕ-ΓΓΕ προχώρησε στην έκδοση της ποιητικής συλλογής ‘Θεός στον ορίζοντα' του Αλέξανδρου Δαμουλιάνου. Ο Αλέξανδρος είναι άτομο με τετραπληγία. Αποτελεί μια εκκολαπτόμενη ποιητική φωνή. Είναι δε και ο σεναριογράφος της ομώνυμης ταινίας που προβλήθηκε στο φεστιβάλ και θα έχετε την ευκαιρία και εσείς να παρακολουθήσετε αργότερα.

Η συγκεκριμένη δράση έχει διττή σημειολογία: την αναγκαιότητα να ενισχύονται οι νέοι άνθρωποι  στην προσπάθειά τους να εκφραστούν και να επικοινωνήσουν μέσω της Τέχνης και την άμβλυνση στερεοτύπων σχετικά με τις πνευματικές και κοινωνικές δυνατότητες των Ατόμων με Αναπηρία

• Μια ακόμα πρωτοβουλία που υλοποιήθηκε είναι η δημιουργία ειδικής σελίδας για τα ΑμεΑ, το ameamedia.gr , στον ομιλούντα ιστότοπο της ΓΓΕ-ΓΓΕ
• Παράλληλα αξίζει να αναφερθεί η λειτουργία του ψηφιακού καναλιού Πρίσμα+ που μεταδίδει πρόγραμμα για ΑμεΑ,. Πρόκειται για ένα πολυσυλλεκτικό κανάλι που απευθύνεται σε όλη την οικογένεια, και ταυτόχρονα είναι προσβάσιμο από τα ΑμεΑ. Μέχρι τις αρχές του καινούργιου χρόνου είχε εκπέμψει 2100 ώρες στη ελληνική νοηματική γλώσσα, και άλλες 2200 ώρες με επιλέξιμους υπότιτλους. Οι υπηρεσίες του είναι ιδιαίτερα σημαντικές αν εκτιμηθεί ότι απευθύνεται και σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας που πολλές φορές έχουν αδύνατη όραση και ακοή. Αυτό το διάστημα υπάρχει σε εξέλιξη πρόσκληση ενδιαφέροντος για κατάθεση προτάσεων τηλεοπτικού προγράμματος ψηφιακού περιεχομένου με υπηρεσίες πρόσβασης για ΑμεΑ.με προϋπολογισμό 20 εκ ευρώ.
• Το Ινστιτούτο Πρόνοιας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης υλοποιεί την προμήθεια 60.000 αποκωδικοποιητών που θα διατεθούν σε ΑμεΑ. Πρόκειται για έργο που εντάξαμε στο πρόγραμμα Κ.τ.Π. Μέσα στο επόμενο διάστημα το ΙΠΚΑ προκηρύσσει άλλο ένα εργο που αφορά στο προσβάσιμο περιεχόμενο
• Στο ν.3592/2007 για τη συγκέντρωση και αδειοδότηση Επιχειρήσεων Μέσων Ενημέρωσης όχι μόνο κατοχυρώνεται ελάχιστη διάρκεια προγράμματος για ΑμεΑ αλλά κατά την αξιολόγηση για την αδειοδότηση, πριμοδοτείται η μεγαλύτερη διάρκεια προγραμμάτων που απευθύνονται σε ΑμεΑ (νοηματική γλώσσα, με αφήγηση ή υποτιτλισμό) Ειδικότερα στο άρθρο 6 παρ.13 εδ.ε και στ προβλέπεται ως ελάχιστο περιεχόμενο προγράμματος Τ/Σ η μετάδοση δελτίου ειδήσεων σε νοηματική με ταυτόχρονη αναγραφή υποτίτλων διάρκειας 7΄μεταξύ 17.00-23.00 για τους ενημερωτικούς σταθμούς. Στον προηγούμενο νόμο η αντίστοιχη πρόβλεψη ήταν 5΄. Επίσης τουλάχιστον 4 ώρες την εβδομάδα από τις εκπομπές λόγου, τέχνης, πολιτισμού και θεάτρου, ενημερωτικές ,ποικίλης ύλης, ελαφράς ψυχαγωγίας, ντοκιμαντέρ, παιδικές, αθλητικού περιεχομένου. Αντί ενός ημίωρου ανά 15νθήμερο.

Και, για να επιστρέψω στη σημερινή διοργάνωση πιστεύω ότι είναι ένα βήμα πάρα πέρα. Όπως και οι άλλες που θα ακολουθήσουν, σε πόλεις της Περιφέρειας αποτελούν τη συνέχιση μιας προσπάθειας, που γίνεται πάνω από όλα με την πεποίθηση ότι οι συμπολίτες μας με αναπηρία δικαιούνται μιας σωστής και ισότιμης μεταχείρισης,  στο επίπεδο ΜΜΕ.

Κλείνοντας θέλω να ευχαριστήσω θερμά την ΕΡΑ Ηρακλείου που είναι χορηγός επικοινωνίας της σημερινής εκδήλωσης και βοήθησε ουσιαστικά στην προβολή της.

Ευχαριστώ τα τοπικά ΜΜΕ γιατί με τη βοήθεια και τη συμβολή τους μπορούν να διαμορφωθούν αντιλήψεις, να αλλάξουν κοινωνικές στάσεις, να αναδεικνύονται προβλήματα και να προωθούνται αντίστοιχες πολιτικές.

 

Επίσης, ευχαριστώ όλους όσοι αποδέχτηκαν την πρόσκλησή μας να συμμετέχουν στην αποψινή συζήτηση. Όπως είπα και προηγουμένως η παρουσία μας εδώ έχει σημειολογική αξία. Αξία που προκύπτει εκτός των άλλων από την παραδοχή ότι η ελληνική Περιφέρεια αποτελεί την ψυχή της ελληνικής κοινωνίας. Είμαι βέβαιη ότι σήμερα και αύριο και κάθε μέρα συντασσόμαστε όλοι σε μια προσπάθεια βαθιά πολιτική: να κάνουμε πράξη μια κοινωνία χωρίς κοινωνικούς αποκλεισμούς και στεγανά, για ομάδες συμπολιτών μας. Μια κοινωνία με ανοχή, ανεκτικότητα, και σεβασμό στα μέλη της. Όλα. Χωρίς να της περισσεύει κανένα. Και για το λόγο αυτό, μιας κοινωνίας δημοκρατικής.

 

Τέλος ευχαριστώ όλους εσάς, γιατί η παρουσία σας και μόνο εδώ, υποδηλώνει κοινωνική ευαισθησία και στάση εγρήγορσης και συμμετοχής στην προσπάθεια.