ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ

ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΑ ΚΑΙ ΜΜΕ

 ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Π. ΛΟΥΚΑΚΟΣ

 Π. ΛΟΥΚΑΚΟΣ: Κυρίες και κύριοι σας ευχαριστούμε για την παρουσία σας εδώ. Η ενότητα για την οποία θα συζητήσουμε τώρα, αφορά τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία και τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, της κοινωνίας. Ομιλητές θα είναι η κυρία Karin Evers - Meyer η οποία είναι η εντεταλμένη της Ομοσπονδιακής Κυβέρνησης της Γερμανίας για θέματα των ΑΜΕΑ, είναι ο κύριος Μιχάλης Μεϊμάρης καθηγητής του Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, ο κύριος Κωστής Παπαϊωάννου πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής για τα δικαιώματα του ανθρώπου. Η κυρία Βενέττα Λαμπροπούλου καθηγήτρια ειδικής αγωγής στο Πανεπιστήμιο Πατρών και πρόεδρος του Ινστιτούτου για τα δικαιώματα των παίδων και νέων με αναπηρία και ο κύριος Ανδρέας Κουζέλης,  συγγραφέας δημοσιογράφος. Στους συνομιλητές ήταν και ο κύριος Ιωάννης Βαρδακαστάνης ο οποίος λόγω ενός προσωπικού κωλύματος δεν είναι σήμερα μαζί μας. Θα δώσω το λόγο στη κυρία Evers Mayer να ξεκινήσει.

 K. EVERS - MAYER: Κυρίες και κύριοι, ευχαριστώ πολύ για την πρόσκληση που δέχτηκα να έλθω στην Αθήνα. Χαίρομαι για την ευκαιρία που μου δίνεται να μιλήσω με σας, για τους ανθρώπους με αναπηρία και πώς θα εμφανιστούμε στις επικοινωνίες. Πρέπει να πω ότι είναι πάρα πολύ δύσκολο στη Γερμανία, να κερδίσει κανείς ανθρώπους από τον τομέα της μαζικής ενημέρωσης για τέτοιου είδους θέματα. Διότι στην πολιτική στη χώρα μου ουσιαστικά συζητούνται πάρα πολλά θέματα που απασχολούν ανθρώπους σε όλη την Ευρώπη, όπως πόσο κοινωνική μπορεί να είναι η Ευρώπη σε ένα παγκοσμιοποιημένο κόσμο. Πόσο σημαντική είναι η αλληλεγγύη στην Ευρώπη.

Αναγνωρίζουμε τη μείωση μειονοτήτων στην Ευρώπη; Η πολιτική των μειονοτήτων συζητά αυτά τα θέματα, εδώ και πάρα πολύ καιρό. Πριν έλθω να αναφερθώ σε αυτά τα θέματα πρέπει να πω ότι είμαι μέλος του γερμανικού κοινοβουλίου και υπεύθυνη για τα θέματα των ανθρώπων με αναπηρία. Πρέπει να πω ότι ασχολούμαι, ναι μεν πασχίζω στο να έχουν ίσα δικαιώματα οι άνθρωποι με αναπηρία σε όλους τους τομείς του Δημόσιου και κοινωνικού βίου.

Έχω 14 άτομα στην ομάδα εργασίας μου, ασχολιόμαστε με αιτήσεις που προέρχονται από άτομα με αναπηρία και φυσικά ασχολιόμαστε και με θέματα πολιτισμού και θέματα δημοσίων σχέσεων για τα άτομα με αναπηρία. Είμαστε σε συνεχή συνεργασία με ανθρώπους με αναπηρία. Η σκέψη μου πάντοτε είναι τίποτε πάνω από μας, τίποτε χωρίς εμάς, που σημαίνει ότι, ότι γίνεται ότι επεξεργαζόμαστε θα γίνεται μαζί με τους ανθρώπους με τους οποίους ασχολούμαστε, γιατί εκεί είναι οι πλέον ειδικοί, για το θέμα που τους απασχολεί. Κυρίες και κύριοι όπως σε πολλές χώρες του κόσμου έτσι και στη Γερμανία έχουμε πλέον καταλάβει ότι οι άνθρωποι με αναπηρία δεν είναι άνθρωποι που απλά πρέπει να χρήζουν κάποιας πρόνοιας, είναι πρώτα από όλα άνθρωποι. Οι άνθρωποι πρέπει πριν από όλα να καθορίσουν τη ζωή τους από μόνοι τους πρέπει να έχουν τη δυνατότητα, από μόνοι τους αποφασίζουν πού θα ζήσουν που θα εργαστούν.

Έχουν το δικαίωμα να έχουν ίσα δικαιώματα, έχουν το δικαίωμα σε όλους τους τομείς της κοινωνικής ενασχόλησης και εδώ και μερικά χρόνια μιλάμε στη Γερμανία για μία αλλαγή στάσης. Θέλουμε πλέον να αποχωρήσουμε από την πρόνοια γι' αυτά τα άτομα για μια συμμετοχή και έχουμε κάνει κάποιες προσπάθειες  ως προς αυτό, αλλά βλέπουμε και στη Γερμανία ότι οι νόμοι από μόνοι τους δεν κάνουν τίποτε, πρέπει να τους ζήσουμε αυτούς τους νόμους, πρέπει να τους εφαρμόσουμε αυτούς τους νόμους, πρέπει να έχουμε την αποδοχή από τη κοινωνία για τα θέματα των ανθρώπων με αναπηρία και αυτό γίνεται μόνο Μέσα από τον ανοικτό διάλογο.

Φυσικά έχουμε σημειώσει κάποιες νέες προόδους, αλλά υπάρχει και  μία μεγάλη εταιρία που πουλάει λαχνούς που ουσιαστικά λεγόταν πριν από μερικά χρόνια Action Job, δηλαδή άνθρωποι που θεωρούνται ως άνθρωποι που είναι άξιοι του οίκτου της κοινωνίας, που ήταν πρόβλημα για την κοινωνία. Αυτή η εταιρία λοιπόν, έχει αλλάξει όνομα πριν από μερικά χρόνια και ονομάζεται Action Men, δηλαδή δράση για τον άνθρωπο, όχι για τον άνθρωπο με πρόβλημα, αλλά τι σημαίνει ότι οι άνθρωποι αντιμετωπίζονται πραγματικά ως άνθρωποι πολύτιμοι, άνθρωποι με ειδικές ικανότητες. Πριν από όλα είναι άνθρωποι και αυτοί με ουσία. Επί πλέον υπάρχουν και άλλες παρουσιάσεις μέσων που αφορά όπως είχαμε για παράδειγμα έναν άνθρωπο με σύνδρομο Dawn που είναι κάποιοι, που παρουσιάζονται σε σίριαλ, παρουσιάζονται σε Talk Show που έχουν τη δυνατότητα να δώσουν την άποψή τους για διάφορα επίκαιρα θέματα.

Υπάρχουν ακόμα και κάποιοι comedies shows που δεν διστάζουν να φέρουν σε δύσκολη θέση ανθρώπους κανονικούς. Για παράδειγμα σε ένα σίριαλ ο αστυνομικός είναι ένας άνθρωπος που έχει αναπηρία που κάθεται στο αναπηρικό καροτσάκι και τότε βλέπουμε πώς ακριβώς, τι δύναμη έχουν οι άνθρωποι με αναπηρία και πώς παρουσιάζονται Μέσα από το κινηματογράφο με κυνικό τρόπο, με μαύρο τρόπο με ιμπεριαλιστικό και πάντοτε σε συνδυασμό με ανθρώπους χωρίς αναπηρία. Πάντοτε υπάρχει ο καθρέφτης που τίθεται μπροστά στην κοινωνία. Χαίρομαι πάρα πολύ που η κοινωνία έχει μπροστά της ένα καθρέφτη πια.

Αλλά μιλάμε για τη Γερμανία, το φθινόπωρο θα έχουμε για πρώτη φορά κάποια καλλιστεία που θα γίνουν και πέραν από τα όρια της Γερμανίας. Ή μοντέλα που είναι στο αναπηρικό καροτσάκι. Το ενδιαφέρον τον media  είναι τεράστιο και βλέπουμε σιγά - σιγά ότι το ερώτημα εάν επιτρέπεται αυτό πλέον απορρίπτεται υπέρ της εργασίας πάνω σε αυτή τη δουλειά. Αυτά  λοιπόν, είναι τα καλά παραδείγματα στη Γερμανία, αλλά όπως είπα εξ αρχής πάντοτε είναι δύσκολο το θέμα στη Γερμανία και είναι δύσκολο πραγματικά να τοποθετήσουμε στα Μέσα μαζικής επικοινωνίας των θέμα των ατόμων με αναπηρία. Πιστέψτε με πολλές φορές έχει συμβεί να κάθομαι σε επιτροπές που δεν υπήρχε ένας εκπρόσωπος των αναπήρων και παράδειγμα όσον αφορά στην Επιτροπή για τα ανθρώπινα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία δεν υπήρχε ούτε ένας δημοσιογράφος.

Μήπως επειδή έχουμε το γεγονός, ότι έχουμε άνθρωπο που έχει κάποιες πραγματικά ειδικές ικανότητες και εννοούμε κάποιες αθλητικές ικανότητες, ή άλλα αθλήματα, όπως μεγάλα ταξίδια, παρά την αναπηρία ή κάποια καριέρα πάρα την αναπηρία. Ωστόσο δεν είναι τόσο το επίτευγμα αυτό στο οποίο εστιάζουμε αλλά φαίνεται ότι παρά την αναπηρία του έχει κατορθώσει όλο αυτό. Η αναπηρία ναι μεν βρίσκεται στο επίκεντρο, η άλλη πιθανότητα όμως είναι να μπει κανένας στα media, είναι να τονίζει κανείς τις μεγάλες αδικίες. Για παράδειγμα εάν κάποιος ανάπηρος κοιτάζει την κάμερα έτσι με πολύ θλιμμένο ύφος, αυτό λειτουργεί φυσικά κυρίως για τα Χριστούγεννα ξέρετε πώς λειτουργεί αυτό. Αρνούμαι ωστόσο να αναφερθώ στα κλισέ. Τότε προτιμώ να αναλάβω την υποχρέωση να κάνω ταξίδια Μέσα στη χώρα και να συναντήσω τους ανθρώπους πρόσωπο με πρόσωπο και να ακούσω τα προβλήματά τους. Είναι βεβαίως όχι προβλήματα που είναι μονίμως τα ίδια, είναι για και η γλώσσα, η οποία σιγά - σιγά αλλάζει και αναφέρω το παράδειγμα αυτής της εταιρίας των λαχνών. Πολλές φορές διαβάζω και αναφέρουν τους ανάπηρους, αντί να πούνε ανάπηροι άνθρωποι, λένε άνθρωποι με αναπηρία. Και πολλές φορές λέμε ότι ένας άνθρωπος είναι προσκολλημένος στο αναπηρικό καροτσάκι του. Αυτό ακούγεται λίγο έτσι άσχημο. Δηλαδή, είναι  σαν αυτός ο άνθρωπος να μην υπήρχε στο αναπηρικό του καροτσάκι. Είναι σαν να του δίνει την υπόσταση για ύπαρξη το αναπηρικό καροτσάκι.

Ωστόσο τα media λοιπόν, δίνουν αυτή την εικόνα. Ως πολιτικός εγώ θέτω το ερώτημα πώς μπορούμε να κάνουμε μια υπέρβαση και να δούμε πώς άνθρωποι με αναπηρία να τους δούμε ως ανθρώπους, ισότιμους ανθρώπους και να φτάσουμε στο πυρήνα της συζήτησης. Δηλαδή, πώς μια κοινωνία, μεριμνεί, έχει γίνει μια κοινωνία της πολυπλοκότητας.

Εμείς προσπαθούμε να κάνουμε μία ενσωμάτωση, να ενσωματώσουμε τα προβλήματα και τα θέματα των ατόμων με αναπηρία σε ένα γενικό κοινωνικό περιβάλλον, θέτουμε για θέματα κοινωνικής και ανθρώπινης αξιοπρέπειας, ανεξάρτητα από το εάν αυτοί οι άνθρωποι είναι με αναπηρία ή όχι. Επίσης προσπαθούμε να δούμε και ανθρώπους, να δείξουμε και ανθρώπους με αναπηρία στη καθημερινή τους ενασχόληση.

Να ρωτήσουμε για παράδειγμα ένα άτομο με αναπηρία πώς βλέπει τις τιμές της ΔΕΗ για παράδειγμα, ή πώς βλέπει τις τιμές του κομμωτηρίου. Προσπαθούμε λοιπόν, στη Γερμανία να επιμείνουμε σε αυτή τη καθημερινή διάσταση των ατόμων με αναπηρία και να μην παρουσιάσουμε μόνο την εικόνα κάποιων αξιοθρήνητων ανάπηρων παιδιών, υπάρχει και αυτή η εικόνα. Δεν περιοριζόμαστε όμως σε αυτή. Γιατί δεν θέλουμε να φτιάξουμε έναν ξεχωριστό κόσμο. Αλλά θέλουμε να δούμε το θέμα του αποκλεισμού και εάν εκεί αναγιγνώσκουμε επιστολές από άτομα στην εξορία, που έχουν κάπου εκτοπιστεί από την  κοινωνία. Εκεί ανακαλύπτουμε ανθρώπους με ένα καινούργιο context. Ο πολιτισμός και οι πολιτικοί δείχνουν μια νέα διάσταση στην αντιμετώπιση των ανθρώπων με αναπηρία. Μπορούμε να καταπολεμήσουμε ουσιαστικά τις υπάρχουσες προκαταλήψεις εάν βγάλουμε κάποια πράγματα από τον αποκλεισμένο κόσμο των ατόμων με αναπηρία.

Και πιστεύω επίσης ότι πρέπει αυτό να το προωθήσουμε. Εάν κάποιος έχει πρόβλημα τότε καλό είναι να πάρω κάποιες συμβουλές από τους διάφορους συλλόγους, συνδέσμους των ατόμων με αναπηρία. Εγώ προσωπικά το κάνω.

Πρέπει λοιπόν, απλά να γνωρίσουμε καλύτερα ο ένας τον άλλο, αυτό είναι ένα θέμα για τους ανθρώπους που με αναπηρία αλλά και εκείνους χωρίς αναπηρία και πραγματικά πιστεύω κυρίες και κύριοι ότι δεν είναι το θέμα των προκαταλήψεων. Δεν πρέπει ούτε να έχουμε προκαταλήψεις, ούτε να θρηνούμε. Εάν θέλουμε να αλλάξουμε κάτι μη γελιόμαστε χρειαζόμαστε τα Μέσα μαζικής επικοινωνίας προκειμένου να ευαισθητοποιήσουμε το κοινό και τα Μέσα. Εάν εμείς κατανοήσουμε την εργασία που κάνουμε και έχουμε τον τρόπο να επικοινωνήσουμε, τότε θα μπορέσουμε να σας ενημερώσουμε.

Εμένα τουλάχιστον πολύ με ενδιαφέρει να βελτιωθεί όλο αυτό το θέμα, με ενδιαφέρει το θέμα της πολιτικής των ατόμων με αναπηρία να μπει στη ζωή μας, να μπει στην κοινωνία μας, δηλαδή, η εικόνα που υπάρχει στην κοινωνία αυτό να το επηρεάσουμε προς το καλό όλων μας και αυτό θα οδηγήσει σε συμμετοχή όλων μας. Ευχαριστώ πάρα πολύ για την προσοχή σας. Εάν υπάρχουν ερωτήσεις θα τις περιμένω με ανυπομονησία. Λυπάμαι πάρα πολύ που πρέπει να αποχωρήσω μετά τις 2 η ώρα. Πάντως εύχομαι σε σας ακόμα πολύ καλά αποτελέσματα από αυτό το συνέδριο. Ευχαριστώ πολύ.

 ΣΥΝΕΔΡΟΣ: Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την εξαιρετική σας αυτή παρουσίαση, θα ήθελα να μας πείτε πώς φροντίζετε ώστε να είναι προσβάσιμα τα πανεπιστήμια στη Γερμανία για την προαγωγή της εκπαίδευσης;

 Κ. EVERS - MEYER: Εμείς προσπαθούμε δημοσίως να κάνουμε κάποια πράγματα. Υπάρχουν και κτήρια δημόσια. Χρηματοδοτούνται αυτά τα κτήρια. Έχουμε πέραν τούτου παλαιά πανεπιστήμια που δεν έχουν καθόλου πρόσβαση, πραγματικά μην τα βλέπετε έτσι, υπάρχουν πολλά πράγματα που πρέπει να γίνουν. Δεν είναι τόσο καλά τα πράγματα όσο φαίνονται. Ωστόσο Μέσα από τη σύμβαση για τα ανθρώπινα δικαιώματα προσπαθούμε να κάνουμε πολλά πράγματα, όπως την ενσωμάτωση των σχολείων. Όλα αυτά είναι στο πρόγραμμά μας και έχουμε ξεκινήσει και μία νέα συζήτηση στη Γερμανία για όλα αυτά τα θέματα. Ξεκινούν όλα αυτά δηλαδή, τώρα.

 Μ. ΠΑΠΑΔΑ: Θα ήθελα να παρακαλέσω τη κυρία Meyer να μας πει συγκεκριμένα, έτσι λίγο να εστιάσει την πληροφόρησή μας επάνω στα μέτρα που έχει λάβει η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας σε σχέση με τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης. Ποια συγκεκριμένα μέτρα έχουν ληφθεί στην τηλεόραση, στο ραδιόφωνο. Εάν υπάρχουν εκπομπές ειδικές.

 Κ. EVERS - MEYER: Σε μας τα Μέσα είναι ελεύθερα τι θα αναμεταδώσουν και στην ιδιωτική τηλεόραση και στα ιδιωτικά Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, δεν είναι επαρκές φυσικά αυτό που γίνεται, αλλά φυσικά υπάρχουν προγράμματα που είναι προσβάσιμα για τυφλούς και κωφάλαλους. Αλλά ακόμα υπάρχουν πραγματικά πολλά παράπονα. Στη δημόσια τηλεόραση, στη κρατική τηλεόραση πραγματικά υπάρχουν προγράμματα και για τους τυφλούς και για τους κωφάλαλους. Δεν είναι όμως τέλεια τα πράγματα, έτσι;

Η κυβέρνηση κάνει πράγματα. Υπάρχουν νόμοι, ένα παράδειγμα για τη γλώσσα των κωφαλάλων έχει καθοριστεί ως μία γλώσσα αυτούσια, αυτόνομη και έχει ειπωθεί ότι άνθρωποι κωφάλαλοι όταν πάνε σε μια υπηρεσία να μπορούν να έχουν στη διάθεσή τους και ένα διερμηνέα που να κατέχει τη γλώσσα των κωφαλάλων. Και φυσικά υπάρχει το Internet. Σε όλα τα υπουργεία έχουν την απόλυτη πρόσβαση για ανθρώπους με αναπηρία. Είναι μία δέσμευση. Υπάρχει νόμος γι' αυτά.

 Μ. ΠΑΠΑΔΑ: Εάν κατάλαβα καλά είναι υποχρεωτικός ο ομιλών ιστότοπος στα Υπουργεία;

 κ. ΤΣΕΛΙΟΣ: Κυρία Meyer καλημέρα σας. Από Ράδιο ΕΛΕΠΑΠ. Θα ήθελα να σας ρωτήσω το εξής: Ακούγοντάς σας για όσα περιγράψατε σε όσα συμβαίνουν στη Γερμανία κάπου μελαγχόλησα, στο τι συμβαίνει στα άτομα με αναπηρία στη χώρα σας. Με άξονα αυτό θα ήθελα να μου βάλετε σε κλίμακα βαθμολογίας στο τι επίπεδο θα βλέπατε το βαθμό υπηρεσιών στην Ελλάδα και σε τι στη Γερμανία, ακούγοντας βέβαια, ότι έχετε και εσείς προβλήματα έτσι; Ευχαριστώ.

 K. EVERS - MEYER: Πρέπει να πω ότι δεν γνωρίζω το σύστημα το δικό σας οπότε δεν μπορώ να το αξιολογήσω. Μπορώ όμως να πω κάποια πράγματα ακόμα ως προς το γερμανικό σύστημα. Στο παρελθόν είχαμε ένα  σύστημα πρόνοιας που σημαίνει ότι άνθρωποι χωρίς αναπηρία, καθόριζαν τι είναι καλύτερο για τους ανθρώπους με αναπηρία. Πού θα ζήσουν, σε τι σχολεία θα πηγαίνουν. Έχουμε πολλά εργαστήρια, όπου πολλοί άνθρωποι με αναπηρία εργαζόντουσαν μάλιστα.

Εδώ και πέντε, έξι χρόνια υπάρχει ένα κίνημα, ένα τελείως καινούργιο κίνημα ανθρώπων με αναπηρία που είναι ένα κίνημα που έχει προέλθει από την Αμερική που σημαίνει αυτοδιάθεση για ζωή. Που σημαίνει ότι γι' αυτό το κίνημα έχουν γίνει νόμοι, απλά οι άνθρωποι δεν έχουν συνηθίσει ακόμα. Δηλαδή, προσπαθώ να εξηγήσω ότι στη Γερμανία δεν λένε ποια, είναι political correct  να λέμε άνθρωποι με αναπηρία, ή οι ανάπηροι, δεν υπάρχει αυτό.

Πριν από όλα είναι άνθρωποι και  δευτερευόντως είναι ανάπηροι. Εδώ έχουμε μια αλλαγή παραδειγμάτων. Κάτι αλλάζει βρίσκεται σε περίοδο αλλαγών. Και φυσικά η αλλαγή αυτή έχει ως επακόλουθο την κοινωνική αλλαγή που φυσικά δεν έχει ακολουθήσει ακόμα. Υπάρχουν σχολές, άπειρες σχολές για τυφλούς για κωφάλαλους για ανθρώπους με σωματική αναπηρία, με πνευματική αναπηρία. Όλα αυτά δεν είναι σωστά με βάση τα ανθρώπινα δικαιώματα. Διότι η Συνθήκη για τα ανθρώπινα δικαιώματα ζητάει την ενσωμάτωση, δηλαδή, να υπάρχουν οι άνθρωποι με αναπηρία μαζί με τους άλλους ανθρώπους και εδώ είμαστε πολύ πίσω στη Γερμανία, ναι.

 ΣΥΝΕΔΡΟΣ: Είναι προφανές ότι όσο η κυβέρνηση έχει πραγματικά κάνει μεγάλες προσπάθειες, θα πρέπει να δούμε κατά πόσο τα κρατίδια αν έχουν, αν καταβάλλουν  την ίδια προσπάθεια. Στη Γερμανία ναι είναι ομοσπονδιακό το σύστημα, γιατί για την παιδεία δεν είναι  αρμόδιο το Ομοσπονδιακό κράτος, αλλά τα κρατίδια. Όταν βλέπουμε τώρα τη καινούργια σύμβαση για τα ανθρώπινα δικαιώματα, που έχει διαρκέσει ενάμισι χρόνο μέχρι να επικυρωθεί αυτό στη Γερμανία, διαρκεί λοιπόν, κάμποσο όλο αυτό. Στη Γερμανία λοιπόν, αυτό θα αργήσει γιατί θα πρέπει να συνυπογράψουν και τα κρατίδια και μετά θα πρέπει να εφαρμόσουν την νομοθεσία, την ισχύουσα νομοθεσία και στα κρατίδια, όχι στον κράτος, στην επικράτεια, στα κρατίδια. Στα επί μέρους κρατίδια.

 Δ. ΚΟΛΛΑΤΟΣ: Θα ήθελα να κάνω  τρεις ερωτήσεις.  Εάν έχουν σκεφτεί στη γερμανική κυβέρνηση και στα κρατίδια, πώς μπορούμε να κατοχυρώσουμε για μια μικρή ομάδα, για την οποία δεν αναφερθήκαμε και θέλω να μιλήσω για τα αυτιστικά παιδιά, για τα παιδιά με έντονη καθυστέρηση, ή αυτισμό, εάν μπορούμε να τους κατοχυρώσουμε το δικαίωμα να ψηφίζουν. Το φυσικό δικαίωμα ενός πολίτη είναι να μπορεί να ψηφίζει. Στη Γαλλία είχε μπει μια σκέψη ένα παιδί να πάει να ψηφίσει, φαίνεται, ακούγεται περίεργο. Να πηγαίνει με αυτό που έχει, είναι ευθύνη του. Δηλαδή, αυτός που τραβάει ένα μεγάλο παλούκι το να κρατάει ένα αυτιστικό παιδί να ζει την πολύ δύσκολη περίπτωση, γιατί πριν μιλήσουμε για ειδικές ικανότητες, να μιλήσουμε για τρομακτικές ανάγκες και φοβερά προβλήματα, να έχει το δικαίωμα να χρησιμοποιήσει την ψήφο του παιδιού του που είναι ένα μέσο πίεσης και μία παρουσία, γιατί όλα αυτά τα παιδιά αφού δεν ψηφίζουν δεν έχουν παρουσία και δυνατότητα να πιέσουν πολιτικά την εξουσία. Εάν έχει γίνει λοιπόν, κάποια σκέψη να κατοχυρωθεί το δικαίωμα αυτό το βασικό δικαίωμα ενός πολίτη να μπορεί να πάει να ψηφίζει.

Το δεύτερο που είναι πολύ σημαντικό επίσης, που με απασχολεί και δεν βρίσκεται λύση εύκολα είναι πώς να μπορούμε να κατοχυρώσουμε σε αυτά τα παιδιά το δικαίωμα στον έρωτα. Αυτά τα παιδιά γεννιούνται και πεθαίνουν χωρίς να έχουν ερωτική σχέση, γιατί λέμε εάν κάνουμε έρωτα μια φορά θέλουμε συνέχεια. Πώς θα το οργανώσουμε, πώς θα οργανωθεί η ερωτική τους ζωή αυτή, που είναι τρομακτικό δικαίωμα.

 Και το τρίτο που θα ήθελα να σας ρωτήσω, είναι ότι στην Ελλάδα, αυτό που λέμε νοσήλια, αυτά που δίδονται από το κράτος όταν το παιδί είναι σε ένα χώρο, ή σε ένα ίδρυμα, δεν δίδονται εάν ο γονιός θέλει να κρατήσει το παιδί του σπίτι του και θέλει να πάρει έναν ψυχολόγο, έναν γυμναστή που να τον πληρώσει με τιμολόγιο, με ΙΚΑ, κανονικά. Όχι βοηθητικό προσωπικό, ούτε τροφή ή σπίτι. Λέμε για να έχει έναν εκπαιδευτή, ώστε να αποσυμφορίσουμε τα ιδρύματα που γίνεται χαλασμός. Το είπα στον Υφυπουργό το δικό μας και μου έδωσε μια απάντηση δεν ξέρω τι θα έλεγε ο δικός σας ο Υπουργός, ότι τότε οι γονείς θα τα κλέψουνε και τα λεφτά αυτά θα τα βάλουν στην τσέπη τους και δεν θα τα παίρνουν οι εκπαιδευτές. Αυτά τα τρία ερωτήματα θα ήθελα να σας θέσω.

 K. EVERS - MEYER: Πρώτον όσον αφορά το δικαίωμα ψήφου. Όλοι οι άνθρωποι έχουν δικαίωμα ψήφου, εκτός και εάν δεν έχουν το δικαίωμα έχουν το ακαταλόγιστο. Πρέπει όμως να ψηφίζει κανείς μόνος του. Υπάρχουν πολύ αυστηρά κριτήρια στη Γερμανία, δεν συνηθίζεται ότι κάποιος που έχει τη κηδεμονία να πάει να ψηφίσει για λογαριασμό κάποιου άλλου, πρέπει ο ίδιος να έχει την ικανότητα και τη δυνατότητα να ψηφίσει.

Μετά φυσικά τα ανθρώπινα δικαιώματα πρέπει να τηρούνται, ακόμα και στα διάφορα ιδρύματα. Στη Γερμανία αυτό δεν άρεσε πάρα πολύ όταν οι άνθρωποι ήθελαν ο ένας, τον άλλον, ότι ήθελαν να ζήσουν ο ένας με τον άλλο. Αυτά φυσικά πρέπει να γίνονται εφικτά. Έχουν δηλαδή, δικαιώματα αυτοί οι άνθρωποι με τους ανθρώπους χωρίς αναπηρία. Και υπάρχουν σε μας, φυσικά είναι και τα πρώτα παιδιά, υπάρχουν αποσχίσεις ανθρώπων με αναπηρία. Κάποτε μας έλεγαν ότι κάποιοι άνθρωποι με αναπηρία δεν έχουν τη δυνατότητα να μεγαλώσουμε ένα παιδί. Τώρα, εμείς βλέπουμε και είμαστε σε φάση να δίνουμε τη δυνατότητα σε ανθρώπους με αναπηρία να γίνουν γονείς, να τους βοηθήσουμε σε αυτό. Πολλές φορές είναι μητέρες μόνες τους, μονογονεϊκές οικογένειες δηλαδή και τα παιδιά αυτά ακόμα ενισχύονται και επιβοηθούνται από άλλους. Δηλαδή, αυτά τα παιδιά ζούνε σε δύο κόσμους κατά κάποιο τρόπο και η εμπειρία μας ήταν ότι λειτουργεί πάρα πολύ καλά. Γιατί κάποια στιγμή το κάθε παιδί θα ρωτήσει, από πού προέρχομαι; Ποιοι ήταν οι γονείς μου; Και νομίζω ότι και για τους γονείς, αλλά και για τα παιδιά αυτός είναι ο σωστός δρόμος. Και ρωτήσατε, σε μας στην Γερμανία έχουμε καινούργιο νόμο εδώ και τέσσερα χρόνια και είναι πρωτοφανές και για μένα υπάρχουν νόμοι που δεν τηρούνται πιστέψτε με. Είναι ένας κοινωνικός νόμος που λεει ότι από 1η Ιανουαρίου του 2008 οι άνθρωποι μπορούν να επιλέξουν πού θα ζήσουν. Μέχρι τώρα, όταν κάποιος έφευγε από τους γονείς του, όταν λοιπόν τελειώνει για παράδειγμα το σχολείο του και δεν έχει χώρο εργασίας, τότε έχει το δικαίωμα να πάει σε ένα εργαστήριο για παράδειγμα, όπου υπάρχουν 40, 50 άνθρωποι με αναπηρία. Αυτό ήταν το συνηθισμένο.

Τώρα, μας λένε πώς είναι δυνατόν να μας βάζετε Μέσα σε κάποια ιδρύματα. Θέλουμε και εμείς να ζούμε όπως πολλοί άνθρωποι με αναπηρία. Θέλουμε να ζούμε οι δύο μας, μόνοι μας. Αυτό το δικαίωμα δίδεται από του χρόνου τον Ιανουάριο σε ανθρώπους με αναπηρία. Οπότε εδώ δεν θα υπάρχει πια, δεν θα τους δίδεται πλέον από το κράτος τα χρήματα, αλλά τους δίδονται τα χρήματα ούτως ώστε να μπορούν να αγοράσουν κάποια πράγματα όπως είναι τα απαραίτητα, προκειμένου να ζήσουν όπως νομίζουν. Είναι ένα μοντέλο της Φινλανδίας και της Νορβηγίας το οποίο ακολουθούμε.

 ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Παρακαλώ το κύριο Μιχάλη Μειμάρη να πάρει το λόγο.

 Μ. ΜΕΙΜΑΡΗΣ: Ευχαριστώ, κύριε πρόεδρε. Κυρίες και κύριοι, είναι χαρά μου που βρίσκομαι εδώ μαζί σας, εκπροσωπώντας το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών. Πρόκειται για ένα Πανεπιστήμιο με περίπου 120.000 φοιτήτριες και φοιτητές αυτή τη στιγμή, και έχουμε τη χαρά να γιορτάζουμε εφέτος τα 170 χρόνια λειτουργίας και προσφοράς του.

Όπως καταλαβαίνετε, σε ένα τέτοιο ίδρυμα με τόσες χιλιάδες φοιτητές, άρα και με αντίστοιχο ποσοστό ανθρώπων με αναπηρία, υπάρχουν αρκετές δυσκολίες για να μπορέσουν όλα να γίνουν όπως πρέπει. Παρ' όλα αυτά πολλά γίνονται, πολλά επίσης έχουν σχεδιαστεί και βρίσκονται σε μια πορεία υλοποίησης και θα αναφέρω επιγραμματικά μερικά από αυτά.

Ήδη από την εγγραφή των νεοεισερχομένων φοιτητών έχουμε, μέσω ερωτηματολογίων και συνεντεύξεων, τη δυνατότητα να προσδιορίσουμε τις ιδιαιτερότητες κάποιων φοιτητών ως προς την αναπηρία.

Έχουμε ειδική υπηρεσία με εξειδικευμένο προσωπικό που ασχολείται με την προσβασιμότητα των φοιτητών με αναπηρία στις ακαδημαϊκές εκπαιδευτικές διαδικασίες και το εκπαιδευτικό υλικό, κυρίως μέσω προσβάσιμων συστημάτων πληροφορικής.

Σε κάθε Τμήμα του Πανεπιστημίου έχει οριστεί ένα μέλος Δ.Ε.Π. και ένας διοικητικός υπάλληλος γραμματείας, ο οποίος επικοινωνεί προσωπικά με τους εν λόγω φοιτητές, είτε τηλεφωνικά, είτε δια προσωπικής επαφής, προκειμένου, πάντα στο μέτρο του δυνατού -ας μην φανταζόμαστε εξιδανικευμένες καταστάσεις- να υπάρξει μια εξατομικευμένη μέριμνα για τους φοιτητές με αναπηρίες στο οικείο τμήμα.

Στις βιβλιοθήκες του πανεπιστημίου που, όπως γνωρίζουμε, είναι πια το κύριο εργαλείο της εκπαίδευσης, η καρδιά της ακαδημαϊκής δουλειάς, έχουν ληφθεί ειδικά μέτρα και έχουν τοποθετηθεί προσβάσιμοι σταθμοί εργασίας για να μπορούν να διευκολυνθούν οι φοιτητές με αναπηρία στη μελέτη και την έρευνά τους. Ενδεικτικά αναφέρω μια πρόσφατην πρωτοβουλία του Πανεπιστημίου μας που συνίσταται στην απόκτηση -υπό μορφή χορηγίας- ενός αυτοκινήτου ειδικά διαμορφωμένου για την ασφαλή μεταφορά φοιτητών με αναπηρία.

Ακόμα έχει εφαρμοστεί πιλοτικά στη Νομική Σχολή σύστημα ηχητικών συστημάτων για τη διευκόλυνση των φοιτητών με αναπηρία και μελετάται η επέκτασή τους και στις άλλες σχολές και τμήματα του Πανεπιστημίου.

Κυρίες και κύριοι, έχοντας επίγνωση ότι τα μέτρα αυτά είναι προς τη σωστή κατεύθυνση, το ερώτημα που τίθεται είναι εάν είναι μόνο αυτά που μπορούμε να κάνουμε; Τι άλλο θα ήθελε η φοιτήτρια και ο φοιτητής στην καθημερινότητά του, εκτός από αυτά που εν μέρει θεωρούνται δεδομένα. Αυτή την καθημερινότητα, κυρίες και κύριοι, θα ήθελα να τη δούμε Μέσα από τα μάτια των ίδιων των φοιτητών. Φοιτητών του Πανεπιστημίου Αθηνών που έχουμε τη χαρά να έχουμε εδώ μαζί μας. Πρόκειται για συνέδρους και είναι, νομίζω, ευκαιρία να τους ακούσουμε στο σημείο αυτό. Παρακαλώ να έλθει η κ. Μαρία Κάτρη, υποψήφια διδάκτορας στο Εργατικό Δίκαιο της Νομικής Σχολής και ο κ. Νικόλαος Περδικάρης, υποψήφιος διδάκτορας στο Τμήμα Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης.

Ο κ. Περδικάρης στον οποίο θα δώσω αμέσως τον λόγο, είναι υποψήφιος διδάκτορας στο Τμήμα Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης, του οποίου είχα την τύχη να είμαι Πρόεδρος μέχρι πρότινος. Ο κ. Περδικάρης είναι αριστούχος φοιτητής, τόσο σε προπτυχιακό όσο και σε μεταπτυχιακό επίπεδο και έχει λάβει επίσης την υποτροφία του Ι.Κ.Υ. για την εκπόνηση της διδακτορικής του διατριβής. Ορισμένοι από εσάς πιθανώς θα τον γνωρίζετε ως έναν από τους πρώτους Έλληνες bloggers, έχει δηλαδή μια παρουσία στα ημερολόγια του διαδικτύου. Πέραν από τη καθημερινότητα Μέσα στο πανεπιστήμιο, την οποία θα ήθελα να ακούσω από τον κ. Περδικάρη και εάν θέλει και η κ. Κάτρη επίσης, θα έχουμε τη δυνατότητα στο πλαίσιο ακριβώς του τίτλου της συνεδρίας αυτής, «τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία και Μ.Μ.Ε.», να ακούσουμε από πρώτο χέρι τη σχέση ενός ανθρώπου ο οποίος παράγει, κυρίες και κύριοι, media ο ίδιος. Ο λόγος σε σένα, Νικόλα.

 Ν. ΠΕΡΔΙΚΑΡΗΣ: Ευχαριστώ πολύ και εγώ. Δεν το είχα σχεδιάσει να μιλήσω σήμερα, επομένως, παρακαλώ, συγχωρείστε την όποια ανασφάλεια μου. Θα ήθελα να ξεκινήσω περιγράφοντας πόσο δύσκολο και κοπιαστικό είναι για έναν άνθρωπο με αναπηρία να εντάξει στη καθημερινότητά του τη φοίτηση στο Πανεπιστήμιο, αφού μέχρι πρότινος, όπως πολλοί γνωρίζετε, δεν υπήρχε αρκετή μέριμνα για τους φοιτητές με αναπηρία. Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια έχουν αρχίσει και γίνονται πολλά πράγματα όσον αφορά την παροχή πρόσβασης, αλλά και τη χρήση των διαφόρων μέσων και τεχνολογιών που παρέχονται από το πανεπιστήμιο.

Πρέπει να ξέρετε, ότι η απόφαση να ολοκληρώσει ένας άνθρωπος με αναπηρία τις σπουδές του, και μάλιστα σε προχωρημένο επίπεδο, είναι πολλές φορές -ειδικότερα για τα ελληνικά δεδομένα- μια ιδιαίτερα δύσκολη απόφαση, εφόσον πρέπει πάνω από όλα να βρίσκεται σε ένα περιβάλλον που του παρέχει την απαραίτητη στήριξη σε ό,τι κάνει, προκειμένου να συνεχίζει, παρά τις όποιες δυσκολίες.

Θυμάμαι, όταν πρωτοπήγα στη σχολή δεν υπήρχαν ράμπες. Χρειάστηκε να το ζητήσω προσωπικά από τους υπεύθυνους ώστε να διαμορφωθεί κατάλληλα ο χώρος. Το ίδιο συνέβαινε και με τις τουαλέτες, στις οποίες τοποθετήθηκαν τελικά χειρολαβές. Επιπλέον, στη βιβλιοθήκη είχα μεγάλη ανησυχία για το πώς θα βρω τα βιβλία ώστε να ολοκληρώσω μια εργασία. Παρόλα αυτά, με τη βοήθεια των ανθρώπων και χάρη στον σχεδιασμό των απαραίτητων υποδομών, η κατάσταση άρχισε να βελτιώνεται σημαντικά.

Σήμερα, έχω τη δυνατότητα να κάνω κάποιες διαλέξεις μαζί με τους συναδέλφους - υποψήφιους διδάκτορες και επίσης διδάσκω τους φοιτητές όταν αυτό χρειάζεται. Ειδικότερα, είχα τη χαρά να συνεργαστώ με τον κ. Μεϊμάρη και τους υπεύθυνους του Εργαστηρίου Νέων Τεχνολογιών στο Ρέθυμνο, στα πλαίσια της διεξαγωγής ενός Σεμιναρίου που απευθυνόταν σε εκπαιδευτικούς, οι οποίοι επιθυμούσαν να εξοικειωθούν με τη χρήση των νέων τεχνολογιών, προκειμένου να ενσωματώσουν τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές και το διαδίκτυο στις μεθόδους διδασκαλίας τους.

Με την αναφορά μου στα παραπάνω παραδείγματα, θα ήθελα να επισημάνω ότι σιγά-σιγά, αλλά σταθερά, γίνεται κάτι ιδιαίτερα σημαντικό, όσον αφορά το δικαίωμά μας για πρόσβαση στις ανώτατες βαθμίδες εκπαίδευσης. Ωστόσο, αυτό που θέλω κυρίως να τονίσω είναι ότι το ζήτημα της προσβασιμότητας δεν εξαντλείται μόνο στις ράμπες για τα αναπηρικά αμαξίδια ή οτιδήποτε άλλο παρουσιάζεται εδώ. Με λύπη μου πολλές φορές ακούω σε συνέδρια ότι σε ό,τι αφορά την αναπηρία το πρόβλημά είναι ότι δεν υπάρχουν ράμπες ή ότι το πρόβλημά είναι τα χαλασμένα πεζοδρόμια. Ναι, το πρόβλημά είναι και αυτό, δεν είναι όμως μόνο αυτό. Το ζήτημα είναι να μπορούμε να παράγουμε και να είμαστε ενεργοί άνθρωποι παρά τις αντιξοότητες που αντιμετωπίζουμε και οι αντιξοότητες αυτές δεν είναι μόνο η ράμπα ή το χαλασμένο πεζοδρόμιο. Αυτό είναι μόνο ένα πρόβλημα. Όλα τα υπόλοιπα έχουν να κάνουν με την παραγωγική διάθεση και το πώς μπορούμε να ενσωματωθούμε ή όχι Μέσα σε ένα χώρο που μας καλεί γι' αυτόν ακριβώς το σκοπό.

Θα πρέπει να σας πω ότι το κίνητρό μου να συνεχίσω τις σπουδές μου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών άρχισε να αυξάνεται σταδιακά, εφόσον στην αρχή δεν είχα αυτή τη διάθεση. Ωστόσο, με τον καιρό έβλεπα ότι πραγματικά αυτός είναι ένας χώρος στον οποίο μπορώ να δημιουργήσω και να εργαστώ σε επαγγελματικό επίπεδο και όχι όπως ένας άνθρωπος που ασχολείται ερασιτεχνικά με τις σπουδές ή που απλά το δοκιμάζει. Στην πορεία διαπίστωσα ότι πραγματικά είναι ένας χώρος που προσφέρει δυνατότητες και ίσες ευκαιρίες με την κυριολεκτική σημασία της λέξης. Όχι μόνο σε ό,τι αφορά το πώς θα μεταβούμε στο χώρο της φοίτησης, αλλά και σε σχέση με το πώς θα συνεργαστούμε με τους ανθρώπους, οι οποίοι μας αντιμετωπίζουν πραγματικά ως επαγγελματίες του χώρου.

Κάπου εδώ θα ήταν σκόπιμο να γίνει μια μικρή παρένθεση. Άκουσα κατά τη διάρκεια του Συνεδρίου να προβάλλονται ιδιαίτερα τα άτομα με αναπηρία ως το θέμα συζήτησης από τα Μέσα Ενημέρωσης. Πρέπει λοιπόν να γίνει σαφές ότι το ζήτημα δεν είναι να είμαστε (τα άτομα με αναπηρία) απλώς η αφορμή για να ανοίγει μια συζήτηση. Ο σκοπός είναι να περάσουμε στην άλλη πλευρά, έτσι ώστε να μην αναφέρονται σε μας ή να μιλάνε για μας μόνο οι άνθρωποι που δεν έχουν το βίωμα και τις προσωπικές ανάγκες, (κάτι που κατ΄ εμένα είναι πολύ άσχημο), να ανεβαίνουν δηλαδή στο βήμα στην πλειονότητά τους άνθρωποι χωρίς καμία αναπηρία και να μιλάνε για μας.

Πολλές φορές συμβαίνει να προσεγγίζεται το ζήτημα των ατόμων με αναπηρία από τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης με τέτοιο τρόπο ώστε τα άτομα αυτά να αποτελούν το αντικείμενο μιας συζήτησης - αναφοράς. Δεν φανταζόμαστε όμως ότι αυτό που πραγματικά προέχει είναι η παροχή ευκαιριών ώστε τα ίδια τα άτομα να φτάσουν στο σημείο να παράγουν την είδηση ως επαγγελματίες. Να υπολογίζονται δηλαδή ως οι κύριοι παράγοντες ενός συστήματος, ως άνθρωποι του χώρου, είτε αυτός ο χώρος είναι το πανεπιστήμιο είτε ένας οργανισμός Μέσων Ενημέρωσης.

Ως φοιτητής στο Τμήμα Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης έχω εργαστεί και ως δημοσιογράφος. Σας πληροφορώ ότι όλοι οι προϊστάμενοί μου θεωρούσαν αυτονόητο ότι εάν θα πάω να δουλέψω σε μια εφημερίδα ή σε ένα κανάλι ή σε έναν ραδιοφωνικό σταθμό θα αναλάβω εκ των πραγμάτων τα θέματα της αναπηρίας, επειδή αυτό είναι το μόνο που ξέρω να κάνω. Όχι, δεν είναι μόνο αυτό που ξέρω να κάνω.

Με τον ίδιο τρόπο, στο πανεπιστήμιό μου, όταν απευθύνομαι στους φοιτητές, δεν τους μιλώ για την αναπηρία μου, τους μιλώ για το μάθημα που θα ακούσουν, γιατί θέλω να είμαι ένας καθηγητής πανεπιστημίου. Όχι ένας καθηγητής πανεπιστημίου με αναπηρία. Αυτό επειδή πιστεύω ότι οφείλουμε να αφήνουμε τη δουλειά μας να μιλάει για μας. Όχι να μιλάμε για την αναπηρία μας Μέσα από τη δουλειά, αλλά η δουλειά μας να είναι αυτή που θα αποδεικνύει κάθε φορά ότι πραγματικά δικαιούμαστε ίσες ευκαιρίες και ίση αντιμετώπιση. Προσωπικά, βρήκα αυτό τον τρόπο να επενδύω στην προσωπική μου αξία Μέσα από τη δουλειά που αναλαμβάνω ως υποψήφιος διδάκτωρ στο πανεπιστήμιο ή άλλοτε Μέσα από την εργασία μου στους διάφορους οργανισμούς των Μέσων Ενημέρωσης, καταφέρνοντας έτσι να μιλήσω για πράγματα που δεν αφορούσαν μόνο την αναπηρία αλλά κυρίως την επικοινωνία και τα Μέσα γενικότερα.

Σύμφωνα με τη λογική που ανέπτυξα ως τώρα - στο πλαίσιο της μεταπτυχιακής μου εργασίας - φτιάξαμε το Weblog Stories (http://disabled-stories.blogspot.com), το οποίο αποτέλεσε τμήμα μιας πολύ επιτυχημένης εργασίας, η οποία τελικά απέδωσε καρπούς, ακριβώς επειδή ήταν κάτι που ξεκινήσαμε με πολύ κέφι. Τότε, (το 2004), ο κόσμος δεν ήξερε καν τι ήταν αυτό. Έλεγες «έχω weblog» και σου έλεγαν «τι είναι αυτό;». Σήμερα λες «έχω weblog» και σου λένε «και τι έγινε».

Φτιάξαμε, λοιπόν, ένα διαδικτυακό ημερολόγιο που πραγματευόταν τα ζητήματα των ατόμων με αναπηρία, αλλά δεν σχετιζόταν αποκλειστικά με την αναπηρία αυτή καθ' αυτή. Στην ιστοσελίδα μου ήθελα να μιλάω για τον εαυτό μου γενικότερα και να αφήνω το κόσμο να καταλαβαίνει Μέσα από άλλα πράγματα τι ήταν αυτό που ζητούσα. Δεν ζητούσα ίσες ευκαιρίες και καλύτερα πεζοδρόμια, αλλά περιέγραφα μια βόλτα από τη καθημερινή μου ζωή, μια έξοδο σε μια συναυλία, μια επίσκεψη στο θέατρο κλπ. Ο κόσμος καταλάβαινε τι ήταν αυτό που ήθελα να πω, χωρίς να του γεμίζω το κεφάλι με πράγματα περί αναπηρίας που ενδεχομένως να φαίνονταν τραγικά και άσχημα. Έτσι, οι περισσότεροι από τους επισκέπτες - αναγνώστες κατάλαβαν ότι μπορεί να είμαι άτομο με αναπηρία, αλλά δεν είναι αυτό το βασικό και το κύριο χαρακτηριστικό μου. Το βασικό και το κύριο χαρακτηριστικό μου ήταν η επαγγελματική μου δραστηριότητα, ήταν η δραστηριότητά μου Μέσα στο πανεπιστήμιο ή αλλού, καθώς και όλα όσα καταφέρνω να κάνω σε καθημερινή βάση.

Επάνω στην οθόνη υπάρχει η διεύθυνση της ιστοσελίδας, προκειμένου να δείτε ένα δείγμα από τη δουλειά που πραγματοποιείται στο Εργαστήριο Νέων Τεχνολογιών του Τμήματος Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης του Πανεπιστημίου Αθηνών, του οποίου διευθυντής είναι ο κ. Μεϊμάρης. Αυτά ήθελα να πω, δεν ξέρω εάν θέλετε εσείς να πείτε κάτι ή να ρωτήσετε.

 Μ. ΜΕΙΜΑΡΗΣ: Ευχαριστούμε πολύ. Νομίζω ότι δεν χρειάζεται να συμπληρώσουμε κάτι άλλο.

 ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Θέλετε να κάνετε ερώτηση; Να πείτε το όνομά σας, σας παρακαλώ.

Σ. ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΟΥ: Ήθελα να ρωτήσω, επειδή έχει ακουστεί πολλές φορές το πρόβλημα της μετακίνησης στα πανεπιστημιακά ιδρύματα, να διευκρινιστεί, εάν υπάρχει πλήρης κάλυψη στη μεταφορά στο δικό σας πανεπιστήμιο από το σπίτι στο πανεπιστήμιο και αντίστροφα.

 Ν. ΠΕΡΔΙΚΑΡΗΣ: Από ότι άκουσα πριν από το κύριο Μεϊμάρη έχει αρχίσει να εφαρμόζεται κάτι τέτοιο πιλοτικά. Μέχρι στιγμής εγώ δεν το έχω χρησιμοποιήσει, θα χαρώ πολύ να το χρησιμοποιήσω. Έτσι δεν είπατε κύριε Μεϊμάρη;

 Μ. ΜΕΙΜΑΡΗΣ: Δεν υπάρχει κάτι γενικευμένο κυρίες και κύριοι.

 Χ. ΑΛΕΞΙΟΥ: Αφού πρώτα συγχαρώ το κύριο Περδικάρη, έχω ένα ερώτημα που είναι γενικό και ρητορικό. Πόσοι Περδικάρηδες θα υπήρχαν στο πανεπιστήμιο, όχι στο Αθηνών, γενικά στα πανεπιστήμια της χώρας, εάν δεν ήταν μόνο το 9% των παιδιών με αναπηρία στην εκπαίδευση. Γιατί και το έζησα και χθες αυτό, μόνο αυτό το ποσοστό από τις 200.000 άτομα με αναπηρία που έχω και δικαιούνται εκπαίδευσης, μόνο αυτό το 9% είναι σε ειδικά σχολεία, σε ειδικές τάξεις και το 90% αυτών και πάρα πάνω μόνο στη δημοτική, ελάχιστο ποσοστό είναι στα γυμνάσια και στα λύκεια, επομένως δεν μπορούμε να έχουμε παρά ελάχιστους Περδικάρηδες. Και γιατί; Γιατί στη χώρα μας ακόμα υπάρχει ανισότητα σε ότι αφορά στην εκπαίδευση ακόμα και στη νομοθεσία.

Λέγεται ειδική αγωγή, δηλαδή, τα άτομα αυτά στην Ελλάδα είναι αγώγιμα, δεν είναι εκπαιδεύσιμα. Και δεύτερο με το νόμο αυτό που υπάρχει και τώρα και τον τελευταίο ενώ η εκπαίδευση είναι υποχρεωτική, για όλα τα παιδιά της χώρας τα μη ανάπηρα, για τα ανάπηρα παιδιά η εκπαίδευση είναι δυνητική, δηλαδή, με απόφαση του Υπουργού εάν υπάρχει σχολείο. Και αυτό είναι σε παράβαση του Συντάγματος της χώρας που ορίζει ισότητα εκπαίδευσης και υποχρέωση εκπαίδευσης για όλους και σε παράβαση όλων των διεθνών συμβάσεων που έχει υπογράψει η χώρα.

Και τελειώνω ακόμα με το εξής: Χαίρομαι πάρα πολύ που υπάρχει αυτή η πρόοδος που περιγράφτηκε στο πανεπιστήμιο Αθηνών. Πριν από τρία χρόνια περίπου με τη κυρία Καλατζή Ασίζη, θα την ξέρετε τη καθηγήτρια που κάνει πολλή προσπάθεια για την εκπαίδευση των φοιτητών με αναπηρία είχαμε μία διημερίδα από το Πανεπιστήμιο Αθηνών και από όλα τα πανεπιστήμια ήλθαν  σε συνθήκες εκπαίδευσης των φοιτητών και από υλικοτεχνικής υποδομής και από άλλα προβλήματα που ήδη έχει θίξει κιόλας ο κύριος Περδικάρης ήταν πάρα πολύ φτωχή. Αυτό και ευχαριστώ.

Α. ΡΕΛΛΑΣ: Σκηνοθέτης πολίτης με αναπηρία είμαι. Συγχαρητήρια κατ' αρχήν, ήθελα να σε ρωτήσω κάτι διότι μπερδεύτηκα λίγο και θα ήθελα μια διευκρίνιση. Είπες ότι οι άνθρωποι με αναπηρία πρέπει μόνο να μιλάνε για την αναπηρία και όχι κανείς άλλος; Πρώτο αυτό και δεύτερο εάν ισχύει αυτό γιατί σου κάνει εντύπωση ως δημοσιογράφος ότι εν δυνάμει θα σου ανέθεταν πάντα να κάνεις θέματα αναπηρίας. Στο πάνελ βρίσκεται μια κυρία η οποία δεν έχει αναπηρία η κυρία Λαμπροπούλου και υπάρχουν και άλλοι άνθρωποι, οι οποίοι έχουν μιλήσει για την αναπηρία και οι μεγαλύτεροι θεωρητικοί στον κόσμο για θέματα αναπηρίας είναι μη ανάπηροι. Θέλω μια  διευκρίνιση γι' αυτό σας παρακαλώ. Ευχαριστώ.

 Ν. ΠΕΡΔΙΚΑΡΗΣ: Ευχαριστώ και εγώ. Είπα, μπορεί να ακούστηκε έτσι, αυτό που ήθελα να πω είναι ότι πρέπει οπωσδήποτε οι άνθρωποι που έχουν αναπηρία να μιλάνε γι' αυτά που τους αφορούν χωρίς να σημαίνει ότι πρέπει μόνο αυτοί να το κάνουν, δεν ήθελα να το εξειδικεύσω τόσο πολύ, δεν ξέρω εάν ακούστηκε αυτό στο λόγο μου κατά λάθος, νομίζω όμως ότι πρέπει πραγματικά να δίνεται το βήμα και στους ανθρώπους που έχουν το πρόβλημα και που ξέρουν τη κατάσταση από μέσα. Αυτό είπα μόνο, χωρίς να σημαίνει ότι μόνο αυτοί είναι αρμόδιοι και ότι μόνο αυτοί πρέπει να μιλάνε. Σε καμία περίπτωση.

 Επίσης, για το δεύτερο σκέλος της ερώτησης δεν πίστευα ότι είναι κακό να μιλάει και να προωθεί κανείς τα θέματα της αναπηρίας ούτως ή άλλως. Απλώς θεωρούν δεδομένο οι περισσότεροι άνθρωποι και ειδικά εδώ στην Ελλάδα από ότι καταλαβαίνω και από ότι η πείρα μου έχει δείξει, ότι εμείς ως δημοσιογράφοι το πρώτο πράγμα που μπορούμε, ίσως και το μόνο που μπορούμε να κάνουμε καλά είναι να μιλάμε για τα θέματα της αναπηρίας, ενώ μπορεί να θέλουμε να κάνουμε πολιτικό ρεπορτάζ.  Μπορεί να θέλουμε να κάνουμε άλλου είδους ρεπορτάζ. Δεν είναι όμως, δεν είναι το πρώτο πράγμα στο μυαλό τους που τους έρχεται αυτό, δυστυχώς.

 Μ. ΚΑΛΔΗΣ: Από το Ρέντη. Κύριε Περδικάρη το θέμα της αναπηρίας δεν νομίζετε ότι είναι και πολιτικό και τουλάχιστον υπάρχουν άνθρωποι οι οποίοι ζούνε αυτή τη στιγμή σε συνθήκες αναπηρίας όπου ζούνε με εξευτελιστικά επιδόματα, όπου ζούνε καταστάσεις με κοινωνικό αποκλεισμό. Αυτά δεν είναι πολιτικά ζητήματα, δεν αφορούν και το αναπηρικό κίνημα; Ευχαριστώ.

 Ν. ΠΕΡΔΙΚΑΡΗΣ: Ευχαριστώ και εγώ. Εάν μπείτε στο μπλοκ μου θα δείτε ότι πάνω - πάνω γράφω, ότι η αναπηρία είναι περισσότερο ένα πολιτικό και κοινωνικό ζήτημα, παρά ένα ζήτημα υγείας. Που σημαίνει ότι το αποδέχομαι αυτό και μάλιστα σε πάρα πολύ μεγάλο βαθμό. Όμως δεν εννοούσα ότι η αναπηρία δεν είναι πολιτικό ζήτημα. Σαφώς και είναι και είναι κατ' εξοχή πολιτικό ζήτημα. Εννοούσα ότι μπορούμε να αναλάβουμε και δράση πέραν από το πρόβλημά μας και η δραστηριότητά μας δεν περιορίζεται σε αυτό που βιώνουμε και σε αυτό που γνωρίζουμε καλά. Εξαντλείται και σε όλα τα άλλα θέματα που μας αφορούν όπως και τους υπόλοιπους ανθρώπους. Δεν εννοώ όμως ότι η αναπηρία δεν είναι πολιτικό ζήτημα σε καμία περίπτωση.

Στο σημείο αυτό προσήλθε ο Υπουργός Επικρατείας

κ. Θεόδωρος Ρουσόπουλος

 Δ. ΚΟΛΛΑΤΟΣ: Εγώ θα ήθελα να ρωτήσω το κύριο Μεϊμάρη. Κύριε Μεϊμάρη εσάς ως καθηγητής στο πανεπιστήμιο σας έτυχε ποτέ να σκεφτείτε τη δυνατότητα που έχουν έξω οι φοιτητές να συνεργαστούν με χώρους δημιουργίας ειδικών ατόμων. Εμείς όταν είχαμε τη κατασκήνωση για τα αυτιστικά παιδιά στην Αίγινα είχα συνεργαστεί με φοιτητές φιλοσοφίας, ιατρικής, γυμναστικής, ψυχολογίας που έρχονταν με αμοιβή και εργάζονταν μαζί μας το καλοκαίρι. Είχανε μια θαυμάσια απόδοση. Όταν το είπα λοιπόν, στους φίλους μας τους Γάλλους μου λένε μα, πρέπει να συνεργαστείς με το πανεπιστήμιο, γιατί είναι Μέσα στη δουλειά του πανεπιστήμιου και δίνει τη δυνατότητα στους φοιτητές να εργάζονται σε τέτοιους χώρους και να το βάζουν Μέσα στην εργασία τους την πανεπιστημιακή σε σχέση με αυτό που σπουδάζουν.

Η ...στηρίχτηκε πάρα πολύ στην εργασία που έκανε το Πανεπιστήμιο, που δεν ήταν ερασιτεχνική, ήταν μελετημένη και βοηθούσε τους φοιτητές να κάνουν πρακτική Μέσα στους χώρους αυτούς. Το πανεπιστήμιο το έχει σκεφτεί αυτό; Είναι μία πρόταση που ήθελα να σας την κάνω εδώ και πολύ καιρό. Είναι μία ευκαιρία τώρα να το θέσω το αίτημα αυτό.

Και ένα άλλο που θα ήθελα να σας θέσω, είναι εάν το νομικό τμήμα του πανεπιστημίου είχε ενδιαφερθεί ποτέ να κοιτάξει πώς μπορούμε, γιατί η απάντηση της Γερμανίδας ομιλήτριας δεν ικανοποίησε ασφαλώς, να δώσουμε τη δυνατότητα σε αυτούς που έχουν την ευθύνη ενός ειδικού ατόμου και συγκεκριμένα μιλώ για τα αυτιστικά παιδιά, που δεν μπορεί να ψηφίζει ο ίδιος, ή ψηφίζει πολύ δύσκολα να του δώσουν το φάκελο να μπούνε μαζί του και να ρίξουν, εάν δεν το ρίξει αυτός, να ρίξουν μαζί του το ψηφοδέλτιο στην κάλπη. Τα παραμύθια το ότι πρέπει να ψηφίζει μόνος του, τότε να φάει και μόνος του, να περάσει το δρόμο και μόνος του. Όταν ο γονιός ο υπεύθυνος παίρνει όλο το φορτίο, γιατί να μην είναι εκπρόσωπος του παιδιού και στο δικαίωμα της ψήφου που είναι ιερό και είναι και το μόνο Μέσονα πιέσει ίσως την πολιτική ηγεσία αφού  το πρόβλημα είναι πολιτικό. Και ας μην ξεχνάμε αυτή τη στιγμή το κοινοβούλιο δεν έχει κανένα ειδικό άτομο βουλευτή. Έχει; Το παίρνω πίσω. Δεν τον έχω δει. Αλλά με ενδιαφέρουν αυτά τα δύο πράγματα. Το δικαίωμα της ψήφου και τη δυνατότητα συνεργασίας του πανεπιστημίου με τους χώρους αυτούς, γιατί στην εκπαίδευση δυσκολευόμαστε πολύ. Δεν έχουμε εκπαίδευση.

 Μ. ΜΕΙΜΑΡΗΣ: Το Πανεπιστήμιο προς το παρόν κάνει κινήσεις και δράσεις, τις οποίες περιέγραψε πριν ο φίλος Περδικάρης που είναι εάν θέλετε Μέσα στην κατεύθυνση την οποία εννοείται, αλλά στην άλλη, στην αντίστροφη φορά θα λέγαμε μαθηματικά, δηλαδή, όπως εξηγήθηκε εδώ εμείς Μέσα στα εργαστήριά μας Μέσα στις αίθουσες, Μέσα στη δυνατότητα το να δίνουν βήμα σε αυτό το κόσμο, έχουμε σε ισότιμη βάση, ή όσο μπορούμε πιο ισότιμα για να μην λεω ξανά εξιδανικεύουμε καταστάσεις κυρίες και κύριοι ως προς τα πανεπιστήμια της χώρας, ως προς το πανεπιστήμιο Αθηνών και γενικά ως προς τους θεσμούς, τότε θα βρεθούμε να εννοούμε άλλα πράγματα και να μη καταλαβαινόμαστε ούτε εδώ Μέσα, προς Θεού. Άρα εκεί δρούμε και αυτό αναπτύχθηκε εδώ από τον υποψήφιο διδάκτορα και θα μπορούσε να ειπωθεί και από την υποψήφια διδακτόρισσα, επιτρέψτε μου.

Τώρα, ως προς τις δράσεις της αντίστροφης φοράς, δηλαδή, το να έλθει το φοιτητικό, εάν θέλετε, δυναμικό και να εργαστεί ως πρακτική άσκηση στους χώρους που λετε είναι μια πρόταση πολύ ενδιαφέρουσα, νομίζω ότι έχουν γίνει, αλλά θα έλεγα ότι είναι περιορισμένης δράσης, οι πρωτοβουλίες αυτές και άρα δεν μπορώ να σας πω τι γίνεται κάτι πραγματικά μεγάλο και σε μεγάλους αριθμούς.

Όσο για το δεύτερο θέμα που ερωτάτε, πραγματικά πιστεύω ότι κάποια στιγμή είχε απασχολήσει λιγάκι τη νομική σχολή, αλλά δεν γνωρίζω τη συνέχεια αυτού. Πιστεύω δε ότι σε ορισμένα από αυτά τα θέματα, λίγο αργότερα η κυρία Λαμπροπούλου και ως καθηγήτρια ειδικής αγωγής, έχει πολλά να μας πει από μία άμεση σχέση με τα θέματα.

 Χ. ΠΕΡΔΙΚΗΣ: Είμαι γενικός γραμματέας της Ομοσπονδίας πρόσβασης με καρότσι. Θέλω να μιλήσω στον κύριο Μεϊμάρη, να κάνω μια ερώτηση στην Ελλάδα όπως γνωρίζετε υπάρχει το ελληνικό ανοικτό πανεπιστήμιο, το οποίο δίνει τη δυνατότητα σε φοιτητές να σπουδάσουν εξ αποστάσεως. Παρ' όλα αυτά τα τμήματά του είναι λίγα και όσον αφορά τους φοιτητές με αναπηρία και θα ήθελα να μάθω τι προβλέψεις έχει κάνει το Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο για φοιτητές με αναπηρία που είτε λόγω οικονομικής δυνατότητας, είτε λόγω βαριάς αναπηρίας δεν μπορούν να παρακολουθήσουν καθημερινά τα μαθήματα και θα ήθελα να τα παρακολουθήσουνε εξ αποστάσεως, ή τουλάχιστον να έρχονται όσο το δυνατόν λιγότερα στους χώρους του πανεπιστημίου.

 Μ. ΜΕΙΜΑΡΗΣ: Στην εποχή μας, μία εποχή όπου είναι μία εποχή είναι όντως ψηφιακά, ή ότι μπορούν να γίνουν ψηφιακά, όπως καταλαβαίνετε και το Πανεπιστήμιο Αθηνών θα έλεγα σε όλα τα τμήματά του, προσπαθεί να έχει μια παρουσία σε αυτό που λέμε ηλεκτρονική μάθηση γενικότερα ή learning ή ακόμα εάν θέλετε πιο ειδικευμένα όπως το αναφέρετε ανοικτή και εξ αποστάσεως εκπαίδευση.

Είναι προφανές ότι δεν είναι ένα πανεπιστήμιο όπως είπα πριν 170 ετών, σχεδιασμένο να είναι όπως το ελληνικό ανοικτό πανεπιστήμιο. Άρα υπάρχουν τέτοιες δράσεις, ήδη εξυπηρετούνται από ορισμένα τμήματα, άρα εξυπηρετούν κάθε ένα που θέλει για διαφόρους λόγους και όχι μόνο για αναπηρία και το καταλαβαίνετε και εσείς και ούτε γνωρίζουμε εάν είναι αναπηρία ή όχι από πίσω, οι φοιτητές αυτοί είναι εξ αποστάσεως, τα οποία λοιπόν, τέτοια προγράμματα εξυπηρετούν αυτές τις ανάγκες. Βρισκόμαστε στη γενίκευση αυτού του θεσμού.

 Β. ΜΠΑΛΗ: Ήθελα να δώσω πολλά συγχαρητήρια στον κύριο Περδικάρη, γιατί είναι ένας άνθρωπος που μέσα από το disable.gr μαθαίνω πάρα πολλά πράγματα και για τη δουλειά που κάνω και για τις δραστηριότητες που έχω με πάρα πολύ εύκολο τρόπο και ήθελα να σας συγχαρώ.

Και επίσης ήθελα να πω ότι όσο υπάρχουν άνθρωποι που σκέφτονται και δημιουργούν με τόσο θετικό τρόπο θα δώσω συγχαρητήρια στο disable.gr. Ειδικά το disable.gr. είναι ένας δρόμος ανοικτός μάθησης και γνώσης για όλους εμάς.

 ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Σας ευχαριστώ πολύ. Θα ήθελα να παρακαλέσω να προχωρήσουμε στις επόμενες τρεις εισηγήσεις, να συγκεντρώσετε τις ερωτήσεις σας και να γίνουν στο τέλος. Διότι χρονικά έχουμε πέσει αρκετά έξω.  Ο κύριος Παπαϊωάννου έχει το λόγο.

 Κ. ΠΑΠΑΙΩΑΝΝΟΥ: Κατά τον 21ο αιώνα έχει υπογραφεί μια και μόνη σύμβαση δικαιωμάτων του ανθρώπου. Και αυτή η σύμβαση είναι η Διεθνής Σύμβαση για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες. Είναι αποτέλεσμα μιας μακροχρόνιας διεργασίας και προσπάθειας, όχι μόνο του αναπηρικού κινήματος σε διάφορες χώρες. Δεν έγινε μόνο με την πρωτοβουλία των Εθνικών Επιτροπών Δικαιωμάτων ή του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, είναι και το καταστάλαγμα μιας γενικότερης αλλαγής οπτικής απέναντι στα ζητήματα των ατόμων με αναπηρίες.

Έως στις 14 Ιουνίου, πριν από λίγες ημέρες, 98 χώρες είχαν υπογράψει τη σύμβαση, 54 είχαν  υπογράψει και το προαιρετικό πρωτόκολλο και μία χώρα την είχε επικυρώσει. Μέχρι το φθινόπωρο ή το αργότερο το χειμώνα ελπίζεται ότι θα έχει επικυρωθεί από αρκετό αριθμό χωρών, ούτως ώστε να τεθεί σε πλήρη ισχύ η σύμβαση.

Η σύμβαση καλύπτει ένα ευρύ φάσμα δικαιωμάτων των ατόμων με αναπηρία. Επειδή όμως συζητάμε στην ενότητα που αφορά στα Μέσα Ενημέρωσης και τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία επιλέγω ενδεικτικά ορισμένα της σημεία, που νομίζω ότι φωτίζουν επαρκώς το πεδίο για το οποίο συζητάμε. Το άρθρο 8 της σύμβασης που αναφέρεται στην ευαισθητοποίηση γύρω από τα ζητήματα των ατόμων με αναπηρία, αναφέρει πώς θα πρέπει να καταπολεμηθούν τα στερεότυπα, οι προκαταλήψεις και οι επιβλαβείς πρακτικές που σχετίζονται με τα άτομα με αναπηρίες, συμπεριλαμβάνοντας και αυτές τις αντιλήψεις που σχετίζονται με το φύλο, την ηλικία σε κάθε τομέα της ζωής και θα πρέπει να ενθαρρυνθούν όλα τα στελέχη και οι παράγοντες των Μέσων Ενημέρωσης να απεικονίζουν τα άτομα με αναπηρίες με έναν τρόπο που είναι συμβατό με τους σκοπούς της συγκεκριμένης σύμβασης.

Το άρθρο 21 που αναφέρεται στην ελευθερία έκφρασης και γνώμης και στην πρόσβαση στην πληροφορία λεει πώς οι χώρες μέλη της σύμβασης, θα πρέπει να πάρουν όλα τα απαραίτητα μέτρα, να διασφαλίσουν ότι τα άτομα με αναπηρίες μπορούν να ασκήσουν το δικαίωμα στην ελευθερία της γνώμης και της έκφρασης, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος της ελευθερίας να αναζητούν, να δέχονται και να διαδίδουν πληροφορίες και ιδέες σε ισότιμη βάση με τους άλλους και Μέσα από όλους τους τρόπους επικοινωνίας της επιλογής τους.

Και για να επιτευχθεί αυτό, πρέπει να ενθαρρυνθούν τα Μέσα Ενημέρωσης συμπεριλαμβανομένων των παροχέων πληροφορίας μέσω του Internet να κάνουν τις πληροφορίες τους προσβάσιμες στα άτομα με αναπηρίες.

Και τέλος, το άρθρο 30 της σύμβασης που μιλάει για τη συμμετοχή στην πολιτιστική ζωή, στην ψυχαγωγία στον αθλητισμό, λεει πως θα πρέπει τα άτομα με αναπηρία να έχουν πρόσβαση στα τηλεοπτικά προγράμματα τις ταινίες, τις θεατρικές δραστηριότητες κλπ, Μέσα από προσβάσιμες μορφές αυτών των μέσων.

 

Άρα ένα πρώτο συμπέρασμα είναι πώς τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία σε σχέση με τα Μέσα Ενημέρωσης περιλαμβάνουν κατά πρώτον τον τρόπο που απεικονίζονται, που παρουσιάζονται τα άτομα με αναπηρία στα Μέσα Ενημέρωσης. Δεύτερον, τον τρόπο πρόσβασης των ατόμων με αναπηρία στην πληροφόρηση που παρέχουν τα Μέσα Ενημέρωσης και τρίτον, τον τρόπο πρόσβασης των ατόμων με αναπηρία στην πολιτιστική παραγωγή που προβάλλεται από τα Μέσα Ενημέρωσης.

Σε ότι αφορά στο πρώτο σημείο, δηλαδή, στον τρόπο που απεικονίζονται, που παρουσιάζονται τα άτομα με αναπηρία στα Μέσα Ενημέρωσης, θα ήθελα να αναφέρω το εξής. Προ 15 περίπου ημερών που αναζητούσα πληροφορίες, γιατί ήθελα να γράψω ένα σχετικό κομμάτι στην εφημερίδα, έπεσα επάνω στην εξής ιστορία. Διαβάζω, «ο Eric Weihenmayer μόλις έγινε ο πρώτος τυφλός που έχει σκαρφαλώσει στο όρος Έβερεστ γεγονός που τον έφερε στο εξώφυλλο του περιοδικού TIME. Οι τύποι που έχουν γερή όραση βρήκαν πάλι πηγή έμπνευσης.» Αυτό το σαρκαστικό σχόλιο γράφτηκε τον Ιούλιο του 2001 από την  Kathi Wolfe στην Washington Post. Έχοντας η ίδια ζήσει με τύφλωση για χρόνια, σε καμία περίπτωση δεν ήθελε προφανώς να μειώσει την αξία του απίστευτου επιτεύγματος, να ανέβει ένας τυφλός στο Έβερεστ. Ήθελε κυρίως να δείξει πώς οικοδομούνται και πώς υπηρετούνται τα στερεότυπα στα Μέσα Ενημέρωσης.

Την περασμένη δεκαετία η βιομηχανία του θεάματος χωρίς να το επιδιώξει μας παρείχε πάρα πολλούς αστέρες, οι οποίοι μας εξοικείωσαν με την αναπηρία Μέσα από τη δική τους προσωπική ιστορία. Ο Κρίστοφερ Ρηβ, ο Μάικλ Φοξ που έπαθε τη νόσο του Πάρκινσον ο Στίβεν Χόκιν ή πρόσφατα χαμένος δικός μας αθλητής Μπόμπαν Γιάκοβιντς.

Αυτό που τονίζεται Μέσα από το στερεοτυπικό τρόπο που παρουσιάζεται η αναπηρία στα Μέσα Ενημέρωσης (ας σημειωθεί πως ο τρόπος αυτός έχει μείνει περίπου απαράλλακτος), είναι η ιατρική πλευρά της υπόθεσης, ο τραυματισμός, η ασθένεια. Αυτό που πάντα είναι αναπόσπαστο στοιχείο του πορτραίτου του αναπήρου είναι η πολυαναμενόμενη στο τέλος στιγμή του θαύματος, η στιγμή που ο ανάπηρος υπερβαίνει την αναπηρία του. Βλέπουμε δηλαδή, την ιστορία κάποιου δυστυχισμένου ο οποίος υποφέρει μπροστά μας, αλλά ξέρουμε πώς στο τέλος της είδησης, στο τέλος του σίριαλ, στο τέλος της ταινίας γίνεται το θαύμα, θα επικρατήσει δηλαδή, η αξία της κανονικότητας. Ο ανάπηρος θα επανέλθει στην ομαλότητα και η «αναπηρία του» θα επιδιορθωθεί. Αυτό είναι το ένα στερεότυπο.

Το άλλο στερεότυπο, η άλλη όψη του ίδιου νομίσματος, είναι το δημοσιογραφικό στερεότυπο της αναπηρίας. Εκεί ο άνθρωπος είναι νικημένος από τη μοίρα του, κλαίει μπροστά στο φακό καθώς διεκτραγωδεί τα παθήματά του, ή αντίστροφα είναι εκείνος ο οποίος έχει νικήσει τη μοίρα του και άρα μπορεί να ανέβει στο Έβερεστ ή να πέσει με αλεξίπτωτο ή να καταδυθεί στους ωκεανούς.

Όλα αυτά τα στερεότυπα έχουν ένα κοινό. Ότι βλέπουν την αναπηρία από όσο γίνεται μεγαλύτερη απόσταση. Βλέπουν δηλαδή, οτιδήποτε είναι έξω από τη κανονικότητα της αναπηρίας. Είναι ακραίες εξαιρέσεις της, τονίζουν πως εξ αιτίας της αναπηρίας συνέβη το α, ή το β, ή παρά την αναπηρία συμβαίνει το γ, ή το δ, αλλά αυτό που δεν αναφέρουν ποτέ, ή σχεδόν ποτέ, είναι το καθημερινό για εκατομμύρια ανθρώπους «με την αναπηρία». Ελάχιστες δηλαδή, είναι οι περιπτώσεις που κάποιος άνθρωπος που τυχαίνει να έχει και κάποια αναπηρία θα εμφανιστεί στα Μέσα Ενημέρωσης για να μας μιλήσει για κάτι που δεν είναι σχετικό με την αναπηρία του. Θα μας μιλήσει για κάτι επειδή έχει κάτι να μας πει. Δηλαδή, γιατί η προσωπικότητά του έχει ενδιαφέρον για την εξέλιξη του όποιου μύθου ειδησεογραφικού ή ψυχαγωγικού ανεξαρτήτως της ίδιας της αναπηρίας.

Άρα, σε ότι αφορά στο πρώτο σημείο ζητούμενο είναι η προβολή της κανονικότητας των ατόμων με αναπηρία. Όχι των στιγμών της υπέρβασης ή της ανημποριάς. Το δεύτερο σημείο δηλαδή, ο τρόπος πρόσβασης των ατόμων με αναπηρία στην πληροφόρηση που παρέχουν τα Μέσα Ενημέρωσης σχετίζεται με το κομβικό ζήτημα της προσβασιμότητας. Η προσβασιμότητα είναι το σημείο κλειδί ολόκληρης της Σύμβασης για τα Δικαιώματα των Αναπήρων, κάθε είδους προσβασιμότητα.

Στην περίπτωσή μας, δηλαδή, στην περίπτωση των Μέσων Ενημέρωσης προσβασιμότητα μπορεί να σημαίνει πολλά πράγματα. Πρόσβαση στις τεχνολογίες, δηλαδή, οι τεχνολογίες να είναι φιλικές στον κάθε χρήστη, άρα και στο χρήστη με αναπηρία, πρόσβαση δηλαδή, στο προϊόν, αλλά και πρόσβαση στην παραγωγή του προϊόντος, δηλαδή, Μέσα Ενημέρωσης φιλικά προς τον παραγωγό πληροφορίας με αναπηρίες.

Όπως ακριβώς η προσβασιμότητα των ατόμων με αναπηρία στους Δημόσιους χώρους και στην αγορά θα άλλαζε εάν γινόταν συνείδηση η αγοραστική δύναμη ή η πολιτική δύναμη αυτής της ομάδας, δηλαδή, εάν αντιμετωπίζονταν ως ένα ισχυρό πολιτικό, ή καταναλωτικό λόμπι, πράγμα που βέβαια θα προϋπέθετε και άλλους τρόπους αυτοοργάνωσης και αυτοσυνείδησης αυτής της ομάδας, έτσι και η αντιμετώπισή τους από τα Μέσα Ενημέρωσης θα άλλαζε εάν συνειδητοποιούσαμε πως έχουμε να κάνουμε με μια  κοινωνική ομάδα, που απεικονίζεται με άλλα ή με ελάχιστα από το σύνολο των χαρακτηριστικών που στην πραγματικότητα διαθέτει.

Στην περίπτωση αυτή συγγραφείς διορθωτές, σκηνοθέτες, παραγωγοί, διαφημιστές θα έπρεπε να αναλύσουν τα τεχνικά Μέσα που αναπαριστούν τα άτομα με αναπηρία ή θα έπρεπε να αναδείξουν προσωπικότητες από το χώρο με αναπηρία που όπως είπα πριν θα έπρεπε να είναι προσωπικότητες για πολλούς λόγους, ανάμεσα στους οποίους και για το ότι τυγχάνει να είναι άτομα με αναπηρία και όχι αποκλειστικά γι' αυτό.

Με τον τρόπο αυτό θα φτάναμε σε μια αντιπροσωπευτική απεικόνιση μιας ολόκληρης κοινότητας ανθρώπων Μέσα από τα Μέσα Ενημέρωσης, που όπως κάθε κοινότητα ανθρώπων χαρακτηρίζεται από διαφορετικότητα, από πολυχρωμία, από ζωντάνια. Αυτό όμως συνεπάγεται τη συμμετοχή των ίδιων αυτών των μελών της στην παραγωγή. Αναζητώντας πάλι πληροφορίες στο διαδίκτυο, αυτό που βλέπει κανείς είναι καταπληκτικές συμβουλές και οδηγίες προς τους δημοσιογράφους. Για το πώς μπορούν να προβάλλουν ή να διεξέλθουν ζητήματα που έχουν να κάνουν με άτομα με αναπηρία. Αυτό νομίζω πως επαφίεται στο πατριωτισμό του κάθε δημοσιογράφου να το αναζητήσει και δεν είναι δική μου δουλειά να υποδείξω σε επαγγελματίες πώς θα χειριστούν τέτοια ζητήματα.

Το τελευταίο σημείο στο οποίο θα ήθελα εγώ να σταθώ είναι η καινούργια μόδα στην τηλεοπτική αγορά πάρα πολλών χωρών. «Οικειοθελής» και θα μου επιτρέψετε να βάλω πολλά εισαγωγικά στη λέξη, εκπόρνευση ατόμων με αναπηρίες για να αποκτήσουν πρόσβαση στα Μέσα Ενημέρωσης. Η τηλεοπτική αγορά έτσι και αλλιώς αναζητά διαρκώς νέους τρόπους για να σοκάρει διασκεδάζοντας, ή για να διασκεδάσει σοκάροντας. Σε κάθε περίπτωση αυτό που αναδεικνύεται είναι τα ανθρωποφαγικά χαρακτηριστικά αρκετών προϊόντων των Μέσων Ενημέρωσης.

Επειδή και στη χώρα μας έχουμε κατά καιρούς και όχι μόνο τις ημέρες που διανύουμε περιπτώσεις τέτοιου είδους, το ζητούμενο κατά τη γνώμη μου θα έπρεπε να είναι όχι το πώς θα καταλήξουμε να αντιμετωπίσουμε τέτοιου είδους διαστροφικά φαινόμενα με αυστηρά πρόστιμα ή με απαγορεύσεις. Το ζητούμενο, ακριβώς όπως συζητούσαμε τόση ώρα για την προσβασιμότητα και τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία στα Μέσα Ενημέρωσης, θα ήταν η οργανωμένη κοινωνία με τις εκφάνσεις της, η κοινωνία των πολιτών να επιδείξει και αντίστοιχα αντισώματα απέναντι σε αυτές τις ανθρωποφαγικές συμπεριφορές. Άρα το ζητούμενο είναι η κατακραυγή, είναι η απόκτηση κοινωνικών αντανακλαστικών.

Εν κατακλείδι, η μεγάλη αλλαγή που έρχεται με τη Σύμβαση για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες είναι πως μιλάμε για δικαιώματα. Δεν μιλάμε δηλαδή, για ασκήσεις κοινωνικής πολιτικής ή δεν μιλάμε για φιλάνθρωπο αλληλεγγύη, αυτό που συζητάμε είναι άσκηση δικαιωμάτων από φορείς δικαιωμάτων.

Το να δούμε όλοι μας, τα άτομα με αναπηρία ως εν δυνάμει, φορείς δικαιωμάτων συνεπάγεται διάφορα πράγματα. Συνεπάγεται κατ' αρχήν αγωγή αυτών των ανθρώπων ως φορέων δικαιωμάτων. Ως δηλαδή, ανθρώπων που μπορούν να διεκδικήσουν δικαιώματα. Η πρόσβαση στην πληροφόρηση που συζητάμε σήμερα, είναι ένα από αυτά τα δικαιώματα.

Εκτός από φορείς δικαιωμάτων που διεκδικούν συζητάμε και για μία Πολιτεία που δημιουργεί ένα νομοθετικό πλαίσιο και το τηρεί. Ο τρόπος που θα εφαρμοστεί στα δικά μας, στα εν Ελλάδι, η Διεθνής Σύμβαση θα είναι το μεγάλο ζητούμενο τα επόμενα χρόνια. Ο τρόπος που θα υπάρξουν οι ελεγκτικοί μηχανισμοί για την εφαρμογή της σύμβασης θα είναι το μεγάλο στοίχημα.

Και πάντως κλείνοντας και λίγο επικαιρικά, αυτό που θα μπορούσε να είναι το ζητούμενο για το πολύ κοντινό μας μέλλον είναι η εκμετάλλευση της προεκλογικής πολιτικής συγκυρίας. Έχουμε μια διεθνή σύμβαση που έχει υπογραφεί αλλά δεν έχει επικυρωθεί από τη χώρα μας και έχουμε πάρα πολύ σημαντικά ανοικτά στοιχήματα, για το πως αυτή η σύμβαση θα εφαρμοστεί στην Ελλάδα. Αυτό που οφείλουν να κάνουν το αναπηρικό κίνημα στην Ελλάδα, αλλά και οι οργανώσεις προστασίας των δικαιωμάτων και η κοινωνία των πολιτών σε πρώτη προτεραιότητα τους επόμενους μήνες είναι να απαιτήσουν συγκεκριμένες, το τονίζω, συγκεκριμένες δεσμεύσεις από τα πολιτικά κόμματα, ενόψει των ερχόμενων εκλογών, για την εφαρμογή κάθε άρθρου της Σύμβασης για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες στη χώρα μας. Ευχαριστώ πολύ.

 ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε το κύριο Παπαϊωάννου. Η κυρία Λαμπροπούλου έχει το λόγο.

 Β. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΥ: Ευχαριστώ πολύ για την προσφώνηση. Θα είμαι σύντομη γιατί ο κύριος Παπαϊωάννου κάλυψε αρκετά τα θέματα, που θα ήθελα να παρουσιάσω κι εγώ  και επίσης γιατί η ώρα έχει περάσει και δεν θα ήθελα να σας κουράσω.

Το θέμα μου είναι τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία (ΑμεΑ) και τα ΜΜΕ. Στην ομιλία μου θα προσπαθήσω να αναφερθώ ειδικότερα σε ένα σημαντικό πληθυσμό των ΑμεΑ που είναι τα παιδιά και τα δικαιώματά τους αναφορικά με τα ΜΜΕ.

Όπως τονίστηκε από όλους τους προηγούμενους ομιλητές ο ρόλος των ΜΜΕ σε σχέση με την αναπηρία και τα ΑμεΑ είναι πολύ σημαντικός για τους παρακάτω λόγους:

             Τα ΜΜΕ συμβάλλουν σημαντικά στη διαμόρφωση κοινωνικών στάσεων και αντιλήψεων.

             Ενημερώνουν και εκπαιδεύουν το κοινό συμπεριλαμβανομένων και των ΑμεΑ για θέματα σχετικά με την αναπηρία και τα ΑμεΑ.

             Συμβάλλουν στην αλλαγή των κοινωνικών στάσεων και αντιλήψεων

             Αναδεικνύουν προβλήματα, πιέζουν για λύσεις και προωθούν πολιτικές.

Τα ΜΜΕ συμβάλλουν επομένως στη διαμόρφωση της κοινωνικής εικόνας για τους ανθρώπους με αναπηρίες και μπορούν να επιδράσουν αρνητικά, όταν τους παρουσιάζουν, όπως και ο κύριος Παπαϊωάννου τόνισε προηγούμενα ως μεμονωμένες περιπτώσεις ή ιατρικά περιστατικά που προκαλούν οίκτο, συμπόνια, χρήζουν φιλανθρωπίας και ζούνε στο περιθώριο. Έτσι σχηματίζεται η αντίληψη ότι οι άνθρωποι με αναπηρίες δεν υπάρχουν ως κοινωνική ομάδα ενταγμένη στον γενικό πληθυσμό και επομένως δεν χρειάζεται να ασχοληθούμε και πολύ μαζί τους, παρά μόνο περιστασιακά.

Άλλες πάλι φορές τα ΜΜΕ παρουσιάζουν τους ΑμεΑ ως γενναίους, σούπερ ήρωες που με τις ατομικές τους υπερβάσεις και προσπάθειες ξεπερνούν τα εμπόδια και κατορθώνουν τα ακατόρθωτα.

Και τα δύο αυτά στερεότυπα δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα_ και συμβάλλουν στην διαμόρφωση λανθασμένης στάσης της κοινής γνώμης απέναντι στην κοινωνική αυτή ομάδα των ΑμεΑ. Αντίθετα, όταν τα ΜΜΕ  παρουσιάζουν τους ανθρώπους με αναπηρίες, ως μια κοινωνική ομάδα, που ζει Μέσα στο γενικότερο πληθυσμό και που είναι ισότιμοι πολίτες, οι οποίοι αντιμετωπίζουν κοινωνικά εμπόδια που προέρχονται από τις προκαταλήψεις, από τον αποκλεισμό και τη στέρηση των θεμελιωδών δικαιωμάτων τους, τότε τα ΜΜΕ παρουσιάζουν την πραγματική εικόνα και αυτή η πραγματική εικόνα είναι που βοηθά την κοινωνία να αποκτήσει θετική στάση απέναντι στους ΑμεΑ.

Ακόμα θα ήθελα να αναφερθώ στη γλώσσα που χρησιμοποιείται από τα ΜΜΕ αναφορικά με τους ανθρώπους με αναπηρία και στο πόσο αυτή η γλώσσα μπορεί να συμβάλει στην δημιουργία αρνητικής κοινωνικής εικόνας και αντίληψης για αυτούς. Συχνά βλέπουμε στις εφημερίδες, στα περιοδικά ή ακούμε στην τηλεόραση και το ραδιόφωνο όταν αναφέρονται στους ΑμεΑ να χρησιμοποιούν γλώσσα που προβάλλει την αναπηρία και όχι τον άνθρωπο. Λέξεις όπως παράλυτος, ανήμπορος, κωφάλαλος χρησιμοποιούνται κατά κόρον από τον έντυπο και ηλεκτρονικό τύπο προβάλλοντας έτσι το ιατρικό πρότυπο της αναπηρίας και όχι το κοινωνικό. Καλλιεργείται δηλαδή με τον τρόπο αυτό η άποψη ότι τα ΑμεΑ είναι παθολογικά όντα και όχι πολίτες, των οποίων ένα μόνο χαρακτηριστικό είναι η αναπηρία τους.

Με την ευκαιρία αυτή θα θελα να παρακαλέσω τους διερμηνείς της ημερίδας αυτής, που τους άκουγα προηγουμένως, όταν μιλούσαν οι ξένοι ομιλητές να αντικαταστήσουν τη λέξη κωφάλαλος με το σωστό επιστημονικά και κοινωνικά όρο που είναι κωφός. Είναι μια διόρθωση που την κάνω από το 1986 και ελπίζω κάποτε να μη χρειάζεται πλέον να την επισημαίνω.

Οι άνθρωποι με αναπηρίες πολλές φορές αναφέρονται στο θέμα της γλώσσας που χρησιμοποιείται από τον κόσμο και τα ΜΜΕ και για το πόσο αυτή υποδηλώνει την άγνοια, την αμηχανία και την αρνητική αντίληψη απέναντι τους. Ακόμα και εκφράσεις όπως άτομα με ειδικές ικανότητες δεν αποτυπώνουν την πραγματικότητα και δεν  συντελούν στην απόκτηση θετικής εικόνας για τους ανθρώπους με αναπηρίες, αντίθετα ενισχύουν το διαχωρισμό και τον κοινωνικό στιγματισμό.

Επίσης αρνητική εικόνα καλλιεργείται και όταν οι άνθρωποι με αναπηρίες, απουσιάζουν ή εμφανίζονται περιστασιακά στα ΜΜΕ. Όταν δηλαδή τα θέματά τους δεν αποτελούν μέρος της συνηθισμένης ειδησεογραφίας και δεν παρουσιάζονται στις στήλες των εφημερίδων και των περιοδικών. Αυτό δημιουργεί την εντύπωση ότι τα ΑμεΑ είναι ανύπαρκτοι και επομένως δεν χρειάζεται να ασχοληθεί κανείς με αυτούς. Τέλος, όταν δεν υπάρχουν στα ΜΜΕ προγράμματα ευαισθητοποίησης, ενημέρωσης και εκπαίδευσης της κοινής  γνώμης για τους ΑμεΑ και τα θέματα τους τότε η κοινωνική αντίληψη για αυτούς δεν μπορεί παρά να είναι αρνητική.            Αντίθετα όταν τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, υιοθετούν μια πιο ανθρώπινη στάση απέναντι στους ΑμεΑ, όταν χρησιμοποιούν μη ρατσιστική ορολογία που δίνει έμφαση κυρίως στον άνθρωπο και όχι στην αναπηρία, όταν τους παρουσιάζουν ως ισότιμους πολίτες και όχι ως ιατρικά περιστατικά τότε καλλιεργείται μια θετική κοινωνική στάση για αυτούς.

Ακόμα η συμμετοχή ανθρώπων με αναπηρίες στα συνηθισμένα προγράμματα και τις εκπομπές των ΜΜΕ συμβάλλει σημαντικά στη διαμόρφωση θετικής κοινωνικής εικόνας. Γιατί τα ΑμεΑ υπάρχουν παντού και επομένως θέματα που αφορούν όλο τον κόσμο αφορούν και τα ΑμεΑ. Έτσι δεν μπορείς να μιλήσεις για τίποτε σχεδόν σήμερα, που να μην περιλαμβάνει και τη διάσταση της αναπηρίας.  Δεν μπορείς, για παράδειγμα,  να μιλάς για την εκπαίδευση και να μην αναφέρεσαι στην εκπαίδευση των παιδιών με αναπηρία η οποία θα πρέπει να αποτελεί αναπόσπαστον κομμάτι της γενικής εκπαίδευσης όπως αναπόσπαστον κομμάτι του παιδικού πληθυσμού είναι και τα παιδιά με αναπηρία, 

Δεν μπορείς να μιλάς για την υγεία και να μη μιλάς για τα θέματα υγείας των ανθρώπων με αναπηρίες. Δεν μπορείς να μιλάς για ψυχαγωγία και να μην αναφέρεσαι στην ψυχαγωγία των ανθρώπων με αναπηρίες. Είναι ωςνα κρύβεις, ή να αγνοείς ένα μεγάλο ποσοστό του ανθρώπινου δυναμικού της χώρας.

Αντίθετα όταν τα άτομα με αναπηρίες συμμετέχουν στα διάφορα προγράμματα, όταν εργάζονται ως επαγγελματίες στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, τότε διαμορφώνεται μια θετική αντίληψη για τους ανθρώπους με αναπηρίες. Και φυσικά η ύπαρξη ειδικών προγραμμάτων, ευαισθητοποίησης της κοινής γνώμης και μάλιστα με  αναφορά στα θέματα των δικαιωμάτων των ανθρώπων με αναπηρίες,  συντελεί αποφασιστικά στη διαμόρφωση θετικού κλίματος.

Θα ήθελα τώρα να επικεντρωθώ σε ένα κομμάτι του πληθυσμού των ΑμεΑ που είναι τα παιδιά και οι νέοι. Γιατί συνέχεια μιλάμε για τοα ΑμεΑ  και πολλές φορές ξεχνάμε αυτό το πληθυσμό που έχει ιδιαίτερες ανάγκες.

Γνωρίζουμε σύμφωνα με έρευνες,  ότι τα παιδιά από την ηλικία των 4 χρόνων διαμορφώνουν στάσεις και αντιλήψεις διακρίνοντας τη διαφορετικότητα. Τα ΜΜΕ μπορούν να συμβάλλουν σημαντικά στη διαμόρφωση θετικών αντιλήψεων. Αυτό έχει φανεί  σε διάφορες έρευνες που έχουν γίνει ειδικά στην Αμερική. Όλοι μας γνωρίζουμε για παράδειγμα τα παιδικά προγράμματα της Sesame Street. Από το 1970 που εμφανίστηκαν τα προγράμματα αυτά στην τηλεόραση περιελάμβαναν χαρακτήρες παιδιών με αναπηρίες. Ένας από τους πρωταγωνιστές μάλιστα ήταν σε αναπηρική καρέκλα. Στο πρόγραμμα αυτό πολλές φορές εμφανίζονται κωφά ή τυφλά ή με άλλες αναπηρίες παιδιά σε μόνιμη βάση και με τρόπο φυσιολογικό ως μέλη της παρέας των υπολοίπων παιδιών των οποίων η αναπηρία δεν προτάσσεται ούτε αποτελεί ιδιαίτερο θέμα. Είναι απλώς χαρακτήρες όπως και οι υπόλοιποι και παίζουν διάφορους ρόλους όπως κάνουν στην καθημερινή ζωή τους.

Οι έρευνες που έχουν γίνει σε παιδιά που παρακολουθούν τα προγράμματα αυτά έχουν δείξει ότι αυτά τα παιδιά είναι πολύ πιο ανοικτά προς τη διαφορετικότητα, έχουν πολύ πιο θετική στάση απέναντι στους άλλους και στα παιδιά με αναπηρία και πολύ εύκολα συμμετέχουν με τα  παιδιά αυτά σε διάφορες δραστηριότητες.

Επομένως η συμμετοχή των παιδιών με αναπηρία στα προγράμματα των ΜΜΕ, η χρήση σωστής γλώσσας, η θεματολογία και η πληροφόρηση σε θέματα αναπηρίας συμβάλλουν στη διαμόρφωση θετικών στάσεων για τους ΑμεΑ, από μέρους των άλλων παιδιών.

Επίσης, το είδος της ενημέρωσης, και εδώ θα ήθελα να συμφωνήσω με τη δασκάλα από το ΚΕΑΤ που έθεσε το θέμα για το πώς εμφανίζονται τα παιδιά με αναπηρίες στα ΜΜΕ για το πόσο σημαντικό είναι να βλέπουν τα παιδιά πώς ζει κινείται, μαθαίνει παίζει ένα παιδί που τυχαίνει να έχει και μια αναπηρία είναι πολύ σημαντικό. Αυτού του είδους η πληροφόρηση που στοχεύει στο να δείξει στα υπόλοιπα παιδιά  το τι, το πώς και το γιατί σχετικά με τις διάφορες αναπηρίες βοηθά στη διαμόρφωση θετικών στάσεων. Όταν μάλιστα  οι μικροί θεατές βλέπουν τα παιδιά με αναπηρία να ζουν φυσιολογικά με την αναπηρία τους τότε ενισχύεται η θετική στάση απέναντί τους.

Επίσης, η ενημέρωση, πληροφόρηση, εκπαίδευση είναι απαραίτητη και για τα ίδια τα παιδιά με αναπηρία, με την προϋπόθεση ότι υπάρχουν ειδικά και προσβάσιμα προγράμματα για αυτά. Ακόμα όταν στα προγράμματα αυτά των ΜΜΕ συμμετέχουν παιδιά με αναπηρίες ή ΑμεΑ αυτοί λειτουργούν ως πρότυπα με θετικά αποτελέσματα στην αυτοεικόνα και αυτοεκτίμησή τους.

Μιλώντας για τα δικαιώματα των παιδιών και των νέων με αναπηρία και τα ΜΜΕ, θα ήθελα να υπογραμμίσω ότι εκείνο που θέλουν τα παιδιά και γενικά οι άνθρωποι με αναπηρίες, είναι σεβασμός στην ιδιαιτερότητά τους, αποδοχή και αναγνώριση από τα ΜΜΕ. Θέλουν προσβασιμότητα, θέλουν τα ΜΜΕ να υποστηρίζουν τα δικαιώματά τους και θέλουν να προβάλλονται θετικά πρότυπα ανθρώπων με αναπηρίες Μέσα από τα ΜΜΕ.

Συγκεκριμένα είναι απαραίτητο τα ΜΜΕ να δέχονται και να αναγνωρίζουν τα παιδιά και τους νέους με αναπηρία ως ένα αναπόσπαστον κομμάτι του γενικότερου νεανικού πληθυσμού και να  αναγνωρίζουν τις ιδιαιτερότητές τους και τις ανάγκες τους.

Ένα άλλο σημαντικό θέμα σχετικά με τα δικαιώματα των παιδιών με αναπηρία και των ΑμεΑ είναι αυτό της προσβασιμότητας. Η προσβασιμότητα έχει δύο πτυχές. Η μία έχει σχέση με τις παροχές και τις διευκολύνσεις που πρέπει να παρέχονται από τα ΜΜΕ ούτως ώστε να μπορούν να παρακολουθούν τα διάφορα προγράμματα ή το έντυπο υλικό. Χρειάζονται τεχνικά βοηθήματα και ειδικές διευκολύνσεις (διερμηνείς νοηματικής, φωνητική υποστήριξη, Braille) τα οποία θα πρέπει να παρέχονται δωρεάν, από τα ΜΜΕ.  Προσβασιμότητα θα πρέπει επίσης να εξασφαλίζεται και ως προς το περιεχόμενο των εκπομπών, το περιεχόμενο των κειμένων, το περιεχόμενο που παρουσιάζεται από τα ΜΜΕ ώστε να μπορούν τα παιδιά με αναπηρία να παρακολουθούν τα διάφορα παιδικά προγράμματα. Για παράδειγμα θα πρέπει να γίνονται προσαρμογές στα κείμενα, προσεκτική επιλογή θεματολογίας, ο τρόπος που παρουσιάζεται πρέπει να αποτελεί θέμα συζήτησης και σκέψης από τους παρουσιαστές και φυσικά θα πρέπει να υπάρχουν παιδιά με αναπηρία στα προγράμματα, στα περιεχόμενα, στα κείμενα των ΜΜΕ.

Τέλος θα ήθελα εδώ να τονίσω ότι προσβασιμότητα σημαίνει και θετική στάση. Επομένως οι άνθρωποι που ασχολούνται με τα ΜΜΕ και ειδικά όσοι εμπλέκονται στις διάφορες εκπομπές και προγράμματα θα πρέπει να έχουν θετική στάση απέναντι στα παιδιά με αναπηρία. Επίσης, χρειάζονται τα παιδιά να βλέπουν θετικά πρότυπα. Και βλέπουν θετικά πρότυπα όταν συμμετέχουν οι ενήλικες όπως είπα και πριν με αναπηρίες στα ΜΜΕ. Και όταν συμμετέχουν όχι ως ανάπηροι μόνο, αλλά όπως τονίστηκε και πριν όταν συμμετέχουν όπως όλοι οι άλλοι ως δημοσιογράφοι, ως  παρουσιαστές κ.ο.κ. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να διευκολύνονται οι άνθρωποι με αναπηρίες να συμμετέχουν σε προγράμματα σπουδών για ΜΜΕ.

Συμπερασματικά εκείνο που χρειάζονται τα παιδιά, αλλά και όλοι οι άνθρωποι με αναπηρία είναι τα ΜΜΕ να υποστηρίξουν τα δικαιώματά τους, ευαισθητοποιώντας τη κοινή γνώμη, ενημερώνοντας για τα θέματά τους, όχι περιστασιακά, αλλά συστηματικά,  όχι ως μεμονωμένες περιπτώσεις, αλλά ως θέματα που υπάρχουν στην ατζέντα σε μόνιμη βάση. Ακόμα χρειάζεται να προβάλλονται οι διεκδικήσεις των ανθρώπων με αναπηρία από τα ΜΜΕ με ένα θετικό τρόπο.

Τέλος θα ήθελα να σας πω ότι επειδή στην Ελλάδα, υπάρχουν αρκετά προβλήματα, ως προς την εφαρμογή των δικαιωμάτων των παιδιών με αναπηρία ιδρύσαμε ένα μη κερδοσκοπικό σωματείο, το «Ινστιτούτο για τα δικαιώματα των παιδιών και νέων με αναπηρία». Μέλη του σωματείου είμαστε άνθρωποι οι οποίοι δουλεύουμε στο χώρο της αναπηρίας, πανεπιστημιακοί, εκπαιδευτικοί, γονείς, ΑμεΑ, δημοσιογράφοι κλπ. Κύριος στόχος του Ινστιτούτου είναι η προάσπιση των δικαιωμάτων των παιδιών και νέων με αναπηρία σε όλους τους τομείς, η προώθηση των δικαιωμάτων τους όπως προκύπτουν από διεθνείς συμβάσεις και επιστημονικές αντιλήψεις, η επιστημονική έρευνα και η ευαισθητοποίηση και ενημέρωση της ελληνικής κοινωνίας στα θέματα αυτά.

Όταν θα καταφέρουμε ο καθένας να είναι υπερήφανος για αυτό που είναι, τότε νομίζω ότι θα εκλείψουν και οι κάθε είδους προκαταλήψεις.

Ευχαριστώ πολύ.

 ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε πολύ τη κυρία Λαμπροπούλου. Ο κύριος Ανδρέας Κουζέλης έχει το λόγο.

 Α. ΚΟΥΖΕΛΗΣ: Γεια σας. Ζητώ την ανοχή σας διότι δεν μιλώ καθαρά, θα προσπαθήσω να ξεκαθαρίσω όμως τις όψεις,  μιλώντας ξεκάθαρα. Το 1999 ίδρυσαν τις εκδόσεις εκείνες, το 2000 συνεργάστηκα με την ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ και τώρα κυκλοφορεί το ένθετο περιοδικό σε ημερήσιο τύπο με τίτλο ΑΝΑΜΕΣΑ το οποίο αναφέρεται αποκλειστικά σε θέματα των αναπήρων.

Το 2001 κυκλοφόρησα το περιοδικό περιοχής Χολαργού με την επωνυμία Περιοχή Χολαργού, ήταν ίσως το περιοδικό που είχε πολιτική ύλη, πολιτιστική ύλη, αλλά δεν είχε καθόλου ύλη για άτομα με αναπηρία. Τουλάχιστον στα πρώτα 5 με 10 πρώτα τεύχη.  Αυτό ήταν και η αιτία για τη συνεργασία  με το δήμαρχο του Χολαργού το Δημήτρη Νικολάου, ο οποίος έκανε ένα σχέδιο προτάσεων για τεχνολογία μιας στρατηγικής αποδοχής της διαφορετικότητας και μου ζήτησε να ξεκινήσουμε την υλοποίησή του. Και την ξεκινήσαμε και την προχωράμε.

Εξηγώ για ποιο λόγο έκανα αυτή την εισήγηση. Διότι το μείζον θέμα για μένα προσωπικά με αφορμή το συνέδριο και των παράλληλων και σημαντικών δραστηριοτήτων της Γενικής Γραμματείας Επικοινωνίας και Ενημέρωσης είναι η δημιουργία ενός συγκεκριμένου μοντέλου διάσωσης όλων όσων έχουν παραχθεί στο μεγαλύτερο  δυνατό εύρος και σε βάθος και μάκρος.

Η δημιουργία αυτού του μοντέλου που επιτρέψτε μου να σας πω είναι εφαρμόσιμο. Το μοντέλο αυτό οφείλει σημαντικά να είναι απολύτως ρεαλιστικό. Μιλάμε για ένα μοντέλο 5, 10, 15 μίνιμουμ με συγκεκριμένα χαρακτηριστικά, που έχει πρόσφατα μπει στα ειδικά σχολεία, ώστε να δημιουργεί δράση, Σύλλογοι Γονέων & Κηδεμόνων και συγκεκριμένα η περιοχή εστίασης. Είναι πολύ βασικό η περιοχή εστίασης της κάθε ομάδας, που θα συμπληρώνει το τελικό προϊόν που θα είναι οι πρωτοβουλίες που το ΓΓΕ- ΓΓΕ έχει παράξει.  Σε περιοχές όπου υπάρχουν Σύλλογοι Γονέων και Κηδεμόνων ατόμων με νοητική στέρηση όπως στα Τρίκαλα, έτσι ώστε έχει γίνει ένα ντοκιμαντέρ με θέμα  τη νοητική υστέρηση ως κομβικό μέρος μιας συλλογικής παρουσίασης του θέματος.

Στην Κομοτηνή ο Αλέξης ο Ταξιλδάρης, παράγει πολιτική σήμερα στην τοπική κοινωνία. Έχει γίνει ένα ντοκιμαντέρ για τη ζωή του και βοηθάει πάρα πολύ τη συλλογική διαδικασία. Έχει συνεργασία με το λογιστήριο που έχει εξειδικευμένο τμήμα ειδικής αγωγής. Ας γίνει ένα ντοκιμαντέρ με το ίδιο θέμα ως οπτικό μέσο της συνολικής προόδου. Δηλαδή, εδώ μιλάμε, έχουμε το υλικό, έχουμε ένα δεδομένο υλικό, το οποίο διαθέτουμε στην τηλεόραση. Μπορώ να πω πάμπολλα παραδείγματα. Το ζήτημα είναι να δημιουργήσουμε ένα πλήρες ρεαλιστικό μοντέλο διαθέσιμο διαπολιτιστικό και να το εφαρμόσουμε. Πάνω σε αυτό θα μπορούσε να γίνει μεγάλο μέρος αποτίμησης από αυτό εδώ το συνέδριο.

Περαιτέρω, να σας πω μιας και μιλάμε για τους κρίκους αλυσίδας διάχυσης που θα δημιουργηθούν, θα δίνουν το παρόν και οι άνθρωποι των μαζικών Μέσων Ενημέρωσης. Η λογική του μοντέλου που προτείνω είναι εφαρμόσιμη, είναι απλή πράξη και όχι στη θεωρία. Είναι από όσα γνωρίζω, θα είναι καινοτόμα σε παγκόσμιο επίπεδο. Γιατί δεν έχει ξαναγίνει σε καμία χώρα ένα  τέτοιο μοντέλο διάδοσης πληροφοριών. Μιλώντας κυρίως για τις νέες τεχνολογίες προσβασιμότητας, το Prisma +, το disability.gr, τις εκπομπές της «ΕΤ-3» «Έκτη αίσθηση», εγώ ως άνθρωπος με αναπηρία οφείλω να εκφράσω τον κίνδυνο ότι οφείλουμε να βλέπουμε το ποτήρι μισογεμάτο, όχι μισοάδειο. Διότι είναι έτσι η νέα τεχνολογία που πιθανόν υπάρχει. Εκπομπές στη κρατική τηλεόραση της «ΕΤ-3» υπάρχουν, αποκωδικοποιητές υπάρχουν λίγοι, θα έλθουν και οι υπόλοιποι. Η διαβούλευση για τη δημοσιογραφία, δηλαδή να αναλάβουν τη δημοσιογραφία τα ίδια τα άτομα, όχι για τα άτομα με αναπηρία, αλλά για πολιτική να βγούμε δηλαδή στην κοινωνία να μιλήσουμε εμείς γι αυτούς και όχι αυτοί για μας.

Όλα αυτά περικλείουν ένα νόημα, μια αισιοδοξία ότι κάτι έχει αρχίσει και γίνεται. Αυτό δεν μπορεί να το αμφισβητήσει κανένας. Ας σταματήσουν να είναι τόσο γκρινιάρηδες και ας δούμε τελικά όντως ότι το ποτήρι είναι μισογεμάτο. Είναι πολύ απλό. Π. χ. μιλήσαμε στο συνέδριο για το διαφορετικό ή για τους νέους με θέματα αναπηρίας, ας μπούμε στη λογική να παράγουμε την ποικιλομορφία της διαφορετικότητας, όχι σαν είδηση, αλλά ως κεντρική ιδέα πακέτου ειδήσεων και προγραμμάτων.

Ας επιχειρήσουμε με άλλα λόγια να αναπτύξουμε το κεντρικό λεγόμενο επικοινωνιακό προϊόν, Μέσα από την ειδική οπτική γωνία επιλεγμένων ανθρώπων με αναπηρία. Με άλλα λόγια, ας είναι η ποικιλομορφία ή αλλιώς η κοινωνική διευρυμένη αντίληψη, ο συνδετικός ιστός και όχι τη φωτεινή εξαίρεση. Και το προϊόν είναι ρεαλιστικό και εφικτό.

Υπάρχει η τεχνογνωσία. Δεν είναι ανάγκη να είναι αναλυθεί αυτή τη στιγμή, δεν είναι του παρόντος. Επί του παρόντος όμως, δυστυχώς είναι λίγοι αυτοί που μπορούν να την φτάσουν και αυτοί επιβάλλεται να το αναλάβουν κάνοντας αυτό το μοντέλο που προανέφερα. Αν μη  τι άλλο, ο κύριος Υπουργός και συντελεστής όλης αυτής της διαδικασίας, να έχει τα συγχαρητήρια τουλάχιστον του χώρου και είμαι σίγουρος ότι θα έχουν τα συγχαρητήρια ολόκληρης της κοινωνίας. Ευχαριστώ για την ανοχή σας, διότι δεν μιλώ καθαρά. Πιστεύω όμως ότι θα «φώτισα» τις ενοχές σας μιλώντας ξεκάθαρα. Σας ευχαριστώ.

 ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστούμε θερμά το κύριο Κουζέλη για την εισήγησή του. Έχουμε περιορισμένο χρόνο και άρα θα παρακαλούσα να γίνει ένας μικρός αριθμός ερωτήσεων και εάν είναι δυνατόν όχι τοποθετήσεις. Έχουμε δηλαδή, υπερβεί περίπου κατά μια ώρα και ένα τέταρτο το χρόνο μας.

 Λ. ΜΑΝΤΟΥΒΑΛΟΥ: Είμαι εκπαιδευτικός. Δυστυχώς δεν θα μπορέσω να μην τοποθετηθώ, γιατί είναι πολύ σημαντικό το θέμα. Είναι πολύ σύντομο. Κλείνοντας αυτή η ενότητα για τα δικαιώματα ήθελα να αναφερθώ σε ένα θέμα που έθιξε ο κύριος Κολλάτος για το θέμα του δικαιώματος στον έρωτα. Ο έρωτας είναι ένα δικαίωμα, αλλά είναι και αμοιβαίο δώρο του ενός ανθρώπου προς τον άλλο. Και δεν μπορεί να λογαριαστεί σαν επίδομα, σαν παροχή, όσο και εάν ενδιαφέρεται ο γονέας, γιατί και εγώ ως γονέας μιλώ, δεν πιστεύω ότι έχω το δικαίωμα απέναντι σε έναν άνθρωπο να κυνηγάω κάτι τέτοιο να το πάρει σαν επίδομα να το πω. Θα αγωνιστώ όμως να αναπτυχθεί στην κοινωνία η ευαισθητοποίηση, να πέσουν οι προκαταλήψεις από τις οικογένειες, να πέσουν τα πρότυπα της γκλαμουριάς που κυνηγάνε οι νέοι και να δούνε τον εσωτερικό άνθρωπο, να δούνε τα προσόντα του, να δούνε την αγωνιστικότητα, τον δυναμισμό που έχει και ένας άνθρωπος με αναπηρία. Άλλωστε για μένα το γενικό επίπεδο του κοινωνικού μας ιστού πάσχει από την αναβλητικότητα και το παρασιτισμό των υγιών. Ευχαριστώ πολύ.

 ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ευχαριστώ πολύ και επειδή ήσασταν τόσο σύντομη και εσείς.

 Η. ΠΑΡΙΣΗΣ: Είμαι πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρίας προστασίας αυτιστικών. Απλώς ήθελα να συμπληρώσω το κύριο Παπαϊωάννου εκεί πέρα, να μου επιτρέψει μάλλον να είμαι λίγο απαισιόδοξος σε ότι αφορά διεθνείς συνθήκες, διότι ήδη έχουμε θέσει εμείς ως εταιρία προς την πρόεδρο της Βουλής, το θέμα του αναθεωρημένου ευρωπαϊκού κοινωνικού χάρτη, ο οποίος αν και υπογραφτηκε από την Ελλάδα το 1996, είμαστε στο 2007 και ακόμα δεν έχει κυρωθεί στο ελληνικό κοινοβούλιο. Και το ζητήσαμε και η απάντηση που πήραμε από το αρμόδιο υπουργείο Απασχόλησης, δεν νομίζω ότι ήταν, τέλος πάντων, ότι με ικανοποίησε καθώς, ελέγχει μάλλον τη νομοθεσία να δούμε εάν συμβαδίζει αυτή με τον αναθεωρημένο χάρτη, ενώ κατά τη γνώμη μου θα έπρεπε να γίνει το αντίθετο.

Και εν πάση περιπτώσει αφού κατά ένα μεγάλο ποσοστό όπως έγραφε η απάντηση που πήρα συμφωνούν οι διατάξεις του αναθεωρημένου χάρτη με τη νομοθεσία μας, ας προχωρήσουμε στην επικύρωση όσων άρθρων συμφωνούνε με τη νομοθεσία μας, αν και κατά τη γνώμη μου θα έπρεπε να γίνει το αντίθετο. Να προσαρμόσουμε τη νομοθεσία μας σε αυτό. Σας ευχαριστώ.

 κ. ΤΣΕΛΙΟΣ: Θέλω να κάνω μια ερώτηση προς το κύριο Παπαϊωάννου και τη κυρία Λαμπροπούλου. Σημαντικά τα βήματα, που έχουν γίνει για τη διασφάλιση των δικαιωμάτων των ατόμων με αναπηρία, αλλά διερωτώμαι όπως και άλλοι συνάδελφοι εδώ μέσα, πόσο κοντά είμαστε στο στόχο της διασφάλισης, όταν τοπικοί άρχοντες μηνύονται όπως το ακούτε, επειδή μάχονται για την προσπελασιμότητα στις παραλίες. Πείτε μου την άποψή σας για να μπορέσω να φύγω από εδώ με μια γλυκιά γεύση. Για να μην κάνουμε μία ημερίδα έτσι για να την κάνουμε. Ευχαριστώ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Η προσπελασιμότητα στις παραλίες δεν αφορά τις ειδικές κατηγορίες, αφορά όλο το κόσμο. Φοβάμαι ότι βάζετε ένα θέμα που θα απλωθεί πάρα πολύ και έχουμε πάρα πολύ στενό χρόνο.

 κ. ΤΣΕΛΙΟΣ: Να σας πω γιατί το λεω. Γιατί μηνύονται άρχοντες επειδή....

 ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Ναι, αλλά δεν είναι θέμα που αφορά ειδικές κατηγορίες αυτό. Αφορά όλο το κόσμο. Μάλλον είναι εκτός θέματος. Καλά, υπάρχει μια σύντομη απάντηση;

 Κ. ΠΑΠΑΙΩΑΝΝΟΥ: Η απάντηση είναι ένα σχόλιο και για τις δύο ερωτήσεις. Εγώ σε καμία περίπτωση δεν είχα σκοπό να βγάλω ένα μήνυμα υπερβολικής αισιοδοξίας και νομίζω ότι το είπα τελειώνοντας ότι και η σύμβαση η οποία αποτελεί ένα πλαίσιο, το πρώτο συγκεκριμένο πλαίσιο είναι τα βήματα που πρέπει να γίνουν, όχι τα βήματα που έχουν γίνει, έτσι ακριβώς όπως το περιγράφετε και εσείς.

 

Β. ΛΑΜΠΡΟΠΟΥΛΟΥ: Και εγώ θα ήθελα να διευκρινίσω ότι δεν ξέρω εάν πέρασα το μήνυμα ότι όλα είναι πολύ ωραία και εντάξει στην ελληνική κοινωνία, ίσα - ίσα είπα στο τέλος ότι κάναμε ένα ινστιτούτο για τα δικαιώματα των παιδιών, για να μπορέσουμε να τα προωθήσουμε στην ελληνική κοινωνία θεωρητικό είναι το θέμα.

 Κ. ΠΑΠΑΙΩΑΝΝΟΥ: Δεν είναι για εδώ αυτό το θέμα. Αφορά ένα γενικότερο θέμα.

 Α. ΣΚΟΡΔΙΛΗΣ: Λοιπόν, το θέμα της προσβασιμότητας είναι τεχνικό, χρειάζονται τεχνικές γνώσεις συγκεκριμένες, ας απαντηθεί από αυτούς που το γνωρίζουν. Θα ήθελα να ρωτήσω το εξής γυρίζοντας στο θέμα που είναι άτομα με αναπηρία και Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης. Ρωτάω το κύριο Κουζέλη τι ακριβώς, πώς ακριβώς εννοεί και εάν μπορεί να τα αναλύσει ή να μου δώσει ένα παράδειγμα, μιλώντας για ένα μοντέλο διάθεσης, αυτό που είπαμε σε σχέση με αυτά που θα γίνουν εδώ στο συνέδριο και δεύτερο τι ακριβώς σημαίνει μιλώντας για την ποικιλομορφία ή την αποδοχή της διαφορετικότητας ως σημείο αναφοράς ενός προγράμματος και όχι ως ειδική θεματική ενότητα.

 Α. ΚΟΥΖΕΛΗΣ: Ναι, θα ξεκινήσω με το δεύτερο ερώτημα. Όταν  λέμε ποικιλομορφία της διαφορετικότητας, πρώτα από όλα έχουμε ως βάση ότι όλοι οι άνθρωποι είμαστε διαφορετικοί. Ευτυχώς είμαστε διαφορετικοί. Από εκεί και πέρα όταν λεω μοντέλο διάθεσης, υπάρχει ένα σπουδαίο  υλικό που εκφράζεται εδώ και ένα χρόνο. Και χρειάζεται χρόνο να φτάσει. Αυτό το υλικό αν δεν φτάσει με το μοντέλο διάθεσης στους δήμους, στις κοινότητες, εάν δεν ακολουθηθούν συγκεκριμένες ενότητες, ανά δήμο, αλλά ο κάθε δήμος έχει ή συλλόγους ή σχολεία ή πανεπιστήμιο και δεν το περάσει έτσι στη βάση, είναι ένα υλικό το οποίο δεν θα έχει τους αποδεκτές του. Το ντοκιμαντέρ σαφώς και θα .....αλλά όμως ως εργαλείο το φεστιβάλ ντοκιμαντέρ μπορεί να έχει καλά αποτελέσματα όταν κατέβει σε θέση διάθεσης, όταν δηλαδή η κάθε ενότητα, η κάθε ομάδα δήμων, με βάση ένα συγκεκριμένο ντοκιμαντέρ, γίνουν αναλύσεις, γίνουν συζητήσεις κλπ.

 Α. ΣΚΟΡΔΙΛΗΣ: Ευχαριστώ πολύ καλύφτηκα.

 Μ. ΛΑΜΠΡΟΥ: Είμαι πρόεδρος της Πανελλήνιας Ένωσης Χρόνιων Παθήσεων. Είναι ένας φορέας που υπάρχει σε όλα τα υπόλοιπα κράτη μέλη της Ευρώπης εκπροσωπούμε πολλές παθήσεις, είναι 6.500 με 7.000 περίπου και είναι και πολλά άτομα. Είναι περίπου 1.000.000 άτομα. Αναλογικά είναι το 10% του πληθυσμού της Ευρώπης.

Αναφερόμαστε συνέχεια στα άτομα με κινητικά προβλήματα. Πολλά από αυτά τα άτομα είναι σύμπτωμα κάποιων παθήσεων, υπάρχουν όμως και τα άλλα, τα υπόλοιπα τα οποία υποφέρουν από διάφορες άλλες παθήσεις, ή παθήσεις πολυσυστηματικές και τους δημιουργούν προβλήματα πολύ σοβαρά που δεν μπορούν ούτε εκπαίδευση να ακολουθήσουν έστω και ελλιπή όπως είπε ο κύριος Αλεξίου και θα ήθελα έτσι απλά να το αναφέρω, να το λάβουμε υπόψη μας το τι γίνεται με αυτά τα άτομα.

Επίσης, να πω στη κυρία Λαμπροπούλου ήταν πολύ σημαντικά αυτά που είπε για την ενημέρωση που ξεκινάει από τα παιδιά, το πώς αντιμετωπίζουν και να δεχτούν τη λέξη πάθηση, την αρρώστια γενικά. Την αναπηρία, γιατί ανάπηρα είναι και αυτά έστω και εάν δεν φαίνονται. Μπορεί να μη φαίνεται και να έχεις πολύ σοβαρότερο πρόβλημα και να απειλείται η ζωή σου πράγμα που βεβαίως αυτά είναι πολύ σημαντικό όπως καταλαβαίνετε και θέλει μια διαφορετική αντιμετώπιση.

Και επίσης τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης να μας στηρίξουν ώστε να μπορούμε να ενημερώσουμε το κόσμο γι' αυτό το θέμα. Είχαμε μία εκδήλωση προχθές στην πλατεία Συντάγματος και έκανα πάρα πολλά τηλέφωνα στην ΕΡΤ και δυστυχώς δεν είχα ανταπόκριση, το αναφέρω απλώς. Σας ευχαριστώ πολύ.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Λυπάμαι που δεν έχουμε περισσότερο χρόνο, η συζήτηση θα μπορούσε να κρατήσει πολλή ώρα, αλλά δεν υπάρχει χρόνος. Σας ευχαριστώ όλους και παρακαλώ τον Υπουργό Επικρατείας κύριο Ρουσόπουλο να έλθει να κλείσει τις εργασίες του συνεδρίου.